CHUYỆN GÌ ĐANG XẢY RA VỚI IT VẬY?
Chắc là dạo này lướt mạng lâu lâu bạn sẽ thấy các bài viết như em đã nộp rất nhiều job Software/Data… nhưng không thấy phản hồi, layoff nhiều quá rồi liệu mình có việc không? Em tốt nghiệp trường top Master of IT đã mấy tháng vẫn không có việc và mình phải làm gì đây? Giữa vô vàn sự hoang mang đó, sẽ dễ thấy các comment thiên về một chiều như:
- Đổi ngành đi, giờ IT hết cửa rồi.
- Đừng bao giờ học IT nữa, layoff hà rầm, senior đi lấy job junior, AI lấy job hết rồi…
Hoặc đi hẳn sang chiều ngược lại như:
- Tại bạn không chịu đi networking, chứ chỗ mình vẫn job đầy
- Học thêm kĩ năng vào, nhiêu đó vẫn chưa đủ đâu
- Chắc do không đủ giỏi thôi
Nhưng mà chiều nào mà mạnh quá thì cũng dễ gây ra sự lo lắng, tâm an chẳng lành. Nên là bạn gượm đã, ngồi uống miếng nước, ăn miếng bánh, rồi mình nói chuyện cho bạn nghe. Mình sẽ nói bằng cả số liệu và quan sát thực tế từ một người làm đào tạo và hướng dẫn nghề nghiệp - thẳng và thật.
1. Tình hình tuyển dụng IT ở Úc đang khó lên?
Đúng.
Đến giữa năm 2025 thì có khoảng 31.000 việc làm tech bị mất, giảm 3,7% so với cùng kỳ 2024, trong khi thị trường lao động chung của Úc tăng 2%. Úc cũng không còn trên đà đạt mục tiêu 1.2 triệu tech jobs vào 2030 (1). Và năm ngoái, NAB và ANZ lần lượt cắt giảm nhân viên, gần đây nhất có Atlassian.
Không dừng lại ở đó, số đơn ứng tuyển mỗi job trong các ngành ICT đã tăng gấp đôi từ 2022, tức là vẫn có việc nhưng độ cạnh tranh sẽ khó hơn rất nhiều lần so với 3, 4 năm trước (2). Các employers cũng báo cáo tuyển ít vị trí entry-level hơn do sự phát triển của AI (1).
Nhưng cơ hội vẫn ở đó.
Vì sao mình dám nói như vậy? Vì IT sector có triển vọng ròng (Net employment outlook) là 27%, cao nhất mọi ngành kinh tế Úc, vượt qua healthcare 21% và finance 17% (3). Và ngành nào rồi cũng sẽ cần IT, các industry leaders vẫn kỳ vọng tình trạng thiếu hụt nhân lực tiếp diễn - và thị trường sẽ phải thay đổi.
Và vì hơn hết, học trò của bên mình vẫn có job, khá đều (bạn vào wall của mình scroll một lượt sẽ thấy)
Cụ thể ở Úc:
- Software Developer: Khó với fresher (các bác mid và senior sẽ có nhiều hướng hơn), vì áp lực AI là có thật. Nhưng lạ lùng ở chỗ khi nói phải biết AI thì cũng không ai thật sự hiểu cần biết AI là cần biết gì, phải chuẩn bị gì. Mình từng thấy công ty sa thải vì AI, cùng từng thấy công ty loại ứng viên đến vòng cuối vì chưa đủ va chạm với AI (mới 3 tuần trước, học trò bên mình, giờ bạn đã có offer chỗ khác). Nên well, người ta có thể vì yêu mà đến với nhau, cũng có thể vì yêu mà bỏ nhau.
- Business Analyst: Ổn định
- Data Analyst: Ổn định đến tốt. Nhưng sẽ cần bạn có mindset chứ không đơn thuần là biết dùng tools.
- Data Engineer: ít người cạnh tranh hơn Data Analyst vì yêu cầu kỹ thuật cao hơn. Đây là vị trí đáng nhắm đến nhất hiện tại, nếu từ Software Developer/Engineer hay Data Analyst chuyển qua thì tốt hơn nữa.
- Cyber Security: Nếu bạn học với mục đích định cư thì xin bỏ suy nghĩ này ra khỏi đầu. Lý do mình sẽ viết ở bài sau.
Còn ở Việt Nam:
- Tất cả những ngành trên đều rất nhiều cơ hội, kể cả cho Fresher/ Juniror Software Developer (từ cả nguồn số liệu, bạn bè và cả học trò mình về VN. Số liệu nhiều nên mình tổng hợp dần vào comment ha)
2. Phân tích một chút về thị trường
Hôm trước mình có ngồi ăn tối với một trong những người bạn rất thân của mình, hiện đang làm Management Consultant ở Bain & Company (Cho bạn nào chưa biết thì top 3 management consulting firms của thế giới - được gọi là McKinsey & Company, Boston Consulting Group (BCG) và Bain & Company). Nó có nói rằng một điều đánh vào sự trăn trở gần đây của mình.
Đó là thị trường đang biến động, có lúc lên cũng sẽ có lúc xuống. Úc cũng là một loại thị trường mà thôi. Đôi khi mình phải chấp nhận sự thật này để work out phần sau.
"Ví dụ 1000 người ra trường nhưng chỉ có 100 jobs, thì giả dụ cậu là một đứa sắp ra trường, cậu sẽ làm gì?" - Nó chậm rãi hỏi mình.
3. Vậy bây giờ bạn nên làm gì?
Mình mới nhắm mắt lại, nghĩ một lúc và nói:
- Phải tăng skills. Đây là cái bên tớ đang làm cho học trò, nghe ngóng và dạy kỹ năng thêm cho các lớp bên mình (Đặc biệt là các lớp Software - Backend).
Nó gật đầu, hỏi còn gì nữa:
- Chuyển ngành - Nhưng phải bắt nguồn từ chỗ mình đứng. Dùng những kĩ năng mình có thì sẽ đi nhanh hơn, ví dụ từ Software Engineer qua Data Engineer cũng là một hướng, nếu vẫn còn đang ở mức fresh.
- Hợp lí rồi, nhưng còn một cái nữa, cậu có nhận ra không?
Mình lắc đầu, nó bảo:
- Vậy để tớ nói luôn cho, đó là chuyển thị trường. Nếu thị trường này đang khó quá thì chuyển qua thị trường khác dễ hơn, build skills và career path trước đã - nếu đây là mục đích chính nha.
Mình gật gù - đúng là consultant xịn.
4. Tổng kết
Đây là bài viết dựa trên research & nhìn nhận cá nhân của mình, chưa đại diện cho tổ chức nào cả. Bạn có thể tham khảo, nhưng lưu ý những điều sau:
- Với các bạn Software (fresh), khó nhưng vẫn có đường, ví dụ với hướng 1 (upskill) thì hiện bên mình đã áp dụng AI vào giáo trình, ứng dụng cách làm thực tế mà các senior software engineers cũng là giáo viên bên Career Mentor đang dùng, để các bạn học viên có độ exposure cao nhất.
- Với DA, DE, BA thì không nói đến số liệu bên ngoài, học viên bên mình kiếm job vẫn đều. Lớp Data Analytics và Business Analysis vừa mở 2 tuần trước thì quá 1/2 là được học viên cũ có jobs giới thiệu.
- Với các bạn quyết định về Việt Nam để tìm cơ hội cho Software, mình highly recommend nếu các bạn quan tâm đến định cư, PHẢI nói chuyện với Registered Migration Agent để rạch ròi đường đi của mình. Trên thực tế các học trò bên mình về Việt Nam gần đây, với kiến thức đã học, đều vào được những công ty hàng đầu của VN như NAB (top 4 ngân hàng Úc), SAP (khỏi nói đến tiếng tăm luôn), Viettel, PNJ, Techcombank...
- Và nếu có lăn tăn gì, các bạn nên hỏi chuyện với mentor của mình hoặc những đàn anh đàn chị nhiều kinh nghiệm hơn, ai nhẹ nhàng chia sẻ được thì nói, còn cực đoan quá (như mấy case đầu ở trên) thì bạn tránh xa để đỡ mệt người.
( Copy )
Công ty Cổ phần Đầu tư và Xây dựng SGC – tổng thầu thi công các công trình đường sắt tốc độ cao, hạ tầng và hầm đường bộ tại Việt Nam, thành viên thuộc Tập đoàn Vingroup – đang triển khai chiến dịch tuyển dụng quy mô cực lớn trên toàn quốc.
Hiện SGC đảm nhiệm vai trò tổng thầu nhiều dự án trọng điểm như tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh và Bến Thành – Cần Giờ. Doanh nghiệp cũng là đơn vị thi công toàn bộ cọc khoan nhồi cho loạt dự án lớn như sân vận động Trống Đồng, Vinhomes Star City Thanh Hóa và Vinhomes Green Paradise Cần Giờ.
Để chuẩn bị nguồn lực cho các công trình quy mô quốc gia, SGC đang triển khai kế hoạch tuyển dụng 25.000 nhân sự trên toàn quốc. Trong đó, 15.000 nhân sự chất lượng cao phục vụ 500 dây chuyền khoan cọc nhồi và hạ tầng hầm đường bộ, cùng 10.000 nhân sự tinh nhuệ trực tiếp triển khai hai tuyến đường sắt tốc độ cao.
Tại SGC, kỹ sư có thu nhập 30 – 55 triệu đồng/tháng, công nhân 22 – 29 triệu đồng/tháng, còn nhân viên lái xe, lái máy có thể đạt 16 – 65 triệu đồng/tháng tùy vị trí. Lương được chi trả đúng hạn vào ngày cuối tháng, cùng đầy đủ BHXH, BHYT, BHTN và bảo hiểm tai nạn 24/7, kèm các chế độ nghỉ phép năm, quà Tết…
Chia sẻ về chiến lược phát triển, Tổng Giám đốc Phạm Văn Khương nhấn mạnh:“Chúng tôi không chờ thị trường trao cơ hội. SGC chuẩn bị năng lực trước khi cơ hội xuất hiện. Khi dự án khởi công, SGC phải ở trạng thái sẵn sàng cao nhất – đủ người, đủ máy, đủ công nghệ và đủ bản lĩnh.”
