Em sẽ viết những gì em biết về Kazakhstan và Kyrgyzstan.
2 dân tộc này đều là 2 dân tộc Turk (Đột Quyết) và nói tiếng Turk - cái này khác với Turkey (Thổ Nhĩ Kì - họ cũng chỉ là 1 trong các dân tộc Turk thôi). Tuy nhiên hiện nay Kazakhstan dùng bảng chữ cái Latin còn Kyrgyzstan vẫn dùng bảng chữ cái Kirin (Slavo). Đến đây là các đủ hiểu quan hệ với của 2 nước này ông anh cả phía bắc như nào rồi.
vi.wikipedia.org
Dân cả 2 nước đều theo đạo Hồi dòng Sunni tuy nhiên với những gì em thấy thì khá mờ nhạt. Ở Bishkek phong cách ăn mặc Hồi giáo thể hiện rõ hơn ở Almaty.
Các vùng lãnh thổ có người Turk (nói tiếng Turk) trên thế giới.
Thổ Nhĩ Kỳ, Trung Á, Azerbaijan,
Trung Quốc (Tân Cương - Duy Ngô Nhĩ, Kazakh )
Nga ( Dagestan, Tartastan, Sakha, Tuva, ... ) - toàn những ông thần cứng đầu trong đế chế Nga
View attachment 9273732
Nhiều người có thể nhầm lẫn giữa người Mông Cổ và người Turk ở phía đông nhưng họ là 2 tộc người khác nhau với ngôn ngữ khác nhau. Trong lịch sử thì Thành Cát Tư đã xóa sổ các hãn quốc người Turk ở phía tây. Tuy nhiên vì đều là những người con của thảo nguyên nên họ đều cưỡi ngựa bắn cung rất giỏi. Kể cả đến ngày nay, nếu ở giữa thảo nguyên không có sóng điện thoại thì các cụ biết làm gì cho hết ngày nếu ko luyện cưỡi ngựa và bắn cung
Người Kyrgyz đội mũ Kalpak truyền thống (mũ 4 cao, chia làm 4 múi), họ rất coi trọng chiếc mũ này.
Video giới thiệu về Kyrgyzstan của kênh Psmh rất hay.
Video giới thiệu về Kazakhstan
Lịch sử của các nước có đuôi STAN
Chuyến đi này em ko ở Kazakhstan nhiều nhưng những người em tiếp xúc đều khá ghê gớm, từ xxx đến ông già ở chung cư cho đến trẻ con thu tiền ở nhà vệ sinh. Kinh nghiệm cho cụ nào tự lái ở Kazakhstan mà bị xxx gọi xuống báo lỗi vòi tiền thì cứ xin biên bản nhé hoặc gọi cho chủ xe làm việc nhé, vé phạt ở Kz rẻ. Trong chuyến đi đến Ili (khu tự trị của người Kazakh ở Tân Cương) vợ em cũng được cảnh báo về người Kazakh địa phương.
Người Kyrgyz thì tiếp xúc nhiều hơn. Phụ nữ ở quán ăn, khách sạn thì phục vụ rất nhiệt tình, lịch sự. Nam giới thì kiểu hơi thờ ơ và kiệm lời, không phải việc của tao thì tao ko làm hoặc là kiểu không thích chõ mũi vào việc của người khác. Ở đây nếu cần giúp đỡ thì có lẽ nên hỏi phụ nữ sẽ dễ hơn. Khi em hỏi ông bạn ng Nga của em về Kyrgyzstan thì nó bảo Kyrgyzstan đứng thứ 2 về tỷ lệ phạm tội của người nhập cư ( Tajik đứng thứ nhất - ông này thì nổi tiếng từ xưa rồi), Uzbek chắc đứng thứ 3. Hiện tại Nga miễn visa cho người Kyrgyz nhập cảnh, ông bạn ng Nga bảo là chắc Kyrgyz xuất khẩu hết tội phạm sang chỗ bọn tao
Lịch sử của 2 nước này cũng ko có gì đặt biệt.
Kyrgyzstan vốn là các bộ lạc du mục trên núi, lại nằm giữa ngã tư của các cường quốc nên thường xuyên bị xâm lược. Người Kyrgyz mặc dù sống trên đất của mình nhưng lại thuộc về chính quyền ở tận chỗ xa tít mà mình ko biết. Đến cuối thế kỷ 19 thì Kyrgyzstan sát nhập vào đế chế Nga và được công nhận quyền tự trị vào năm 1924 dưới thời LX (Kyrgyzia SSR). Năm 1991 thì trở thành quốc gia độc lập với tên gọi Cộng hòa Kyrgyzstan - lần đầu tiên người Kyrgyz được làm chủ mảnh đất của mình. Năm 1991 trong 1 cuộc bỏ phiếu thì 96% người Kyrgyz ủng hộ duy trì LX. Đến tận ngày nay khi đến Kyrgyzstan vẫn bắt gặp những hình ảnh và con người rất LX - em sinh sau đẻ muộn nên chưa được biết mùi LX nhưng khi sang Kyrgyzstan thì em thấy nó LX
Kazakhstan cũng là những bộ lạc du mục trên thảo nguyên, đến thế kỷ 15 đến 18 họ đã tập hợp lại có 1 quốc gia riêng là Kazakh Khanate và sau đó bị Đế quốc Nga xâm lược. Tiếp theo đó là 1 câu chuyện buồn của người Kazakh, từ việc những người từ nơi khác nhập cư đến, biển Aral biến mất, đất nước trở thành bãi thử bom hạt nhân ( gần 500 vụ thử), ... Ngày nay những người Kazakh ở Tân Cương TQ vẫn dùng bảng chữ cái Ả Rập vì họ là những người đã bỏ Kazakhstan đi khi người Nga đến. Người Kazakh được cho là giỏi làm ăn buôn bán. Khi LX tan rã, Kazakhstan cùng với Ukr và Belorusia là 3 nước sở hữu VKHN, Kazakhstan cũng là 1 trong 3 nước được cam kết bảo vệ an ninh trong bản ghi nhớ Budapest. Hiện tại Kazakhstan đang là nước giàu nhất Trung Á với thu nhập bình quân đầu người 14.777 USD (vượt qua cả Nga).
Tạm thế đã, xét về lịch sử thì ông hàng xóm Uzbekistan hoành tráng hơn nhiều. Hy vọng em sẽ có dịp viết 1 bài nhật ký về chuyến đi Uzbek cho các cụ.