Kết quả tìm kiếm

Đó là đại khái kết quả của những cuộc hành quân và cách xử lý của Bắc Vương trong thời gian ngắn ông lưu lại tại thủ đô Bắc Hà. Ông rời nơi này sau ngày lễ thánh Jean (Lễ thánh Jean Baptiste, tức ngày 24 tháng 6 năm 1788) để về Phú Xuân chặn đường vị vua hợp pháp đang tìm cách chiếm lại đất đai...

Trang thứ 8 của Nhật ký

Mấy lá thư đó còn cho tôi biết rằng: 1) Người ta không biết gì hơn nữa về các phản ứng của vị Bắc Vương đang phẫn nộ vì sự thất bại của đội quân do ông phái đi dẹp các loạn quân Bắc Hà còn lại và dân cư miền thượng. 2) Bà góa phụ Cảnh Hưng, mẹ vợ ông có lần xin ông tha cho...

Trong khi chờ đợi, vì Bắc Vương sắp phải lên đường vào Nam, ông nhất định cho phá hủy kinh đô Bắc Hà, gọi là Kẻ Cho [Kẻ Chợ, tên lúc ấy của kinh thành Thăng Long], Kinh đô và Kinh kỳ và xây lại tại xứ Nghệ An một Hoàng thành mới (tức là Phượng Hoàng Trung Đô tại Nghệ An) gần quốc gia nhỏ bé của...

Ngày 15 tháng 5 [ 1788], Bắc Vương– từ ít lâu nay ông chỉ tự nhận là Đức lệnh (tiếng Việt cổ, chỉ người được trọng vọng, có chức vụ cao), nghĩa là vị Hoàng [đế] lập pháp – công bố một sắc lệnh mà nội dung là: 1) Năm 1786, ông có ra cứu Bắc Hà và tôn vương Chiêu Thống khỏi áp-bức của vị...

Ngày 11 tháng năm 5 [1788], ông đến cung điện vua Chiêu Thống, hình như để chiếm hữu ngai vàng. Song, ông thận-trọng không dám công khai tự xưng là vua Bắc Hà và đành lòng đặt sự cai trị vương quốc trong tay với 4, 5 vị quan Nam Hà hay Tây Sơn: vị quan thứ nhất là Đại Tư Đồ (chưa rõ là ai?, khó...

Ngày 10 tháng 5 [ 1788], một ngày trước lễ Thánh Linh giáng lâm, một vị quan tư lệnh Bắc Hà tên là Lê Thai (có lẽ là Nguyễn Như Thái? Khi Vũ Văn Nhậm mang quân ra Bắc, Nguyễn Hữu Chỉnh có tâu với vua Lê cho Nguyễn Như Thái làm Thống lĩnh quân ra Bắc Hà để chống với Tây Sơn ) và anh [hay em] rể...

Ngày 2 tháng 5 [1788], tôi hay tin Bắc Vương chỉ còn cách chỗ tôi ở có một ngày đường. Ngày mồng 7, tôi được biết ông đã vào kinh thành sáng mồng 4 nhưng không lộ vẻ vui tươi gì. Có người nói rằng quan Tiết chế có ra đón ông tại một địa điểm cách xa Kinh đô nhưng thật ra là với ý định chặn đường...

Trong khi đó Bắc Vương tiến rất mau, cầm đầu một đại binh cùng đoàn hộ giá gồm 150 con voi,100 người nằm võng, rất nhiều kiệu sơn vàng lộng lẫy [một cái dành cho Bắc Vương, và một cái cho công chúa [Ngọc] Hân, cô của Chiêu Thống và vợ cả của ông] (thực ra thì tác giả nhầm lẫn, vì Ngọc Hân đúng...

Nhưng chúng tôi không ngờ rằng chúng tôi đang sống trước một cuộc đại cách mạng đặt Vương quốc này dưới uy quyền chúng. Thật vậy, vào cuối tháng 3 [Chú thích thêm của tác giả: Ông La Bartette mới được phong chức Giám mục và đáng làm “chủ giáo phụ tá” cho Đức Ông Bá Đa Lộc đã cho chúng tôi biết...

Chữ viết tay của giáo sĩ rất đẹp, tên tiếng Việt vẫn viết theo lối Quốc Ngữ

Đến cuối tháng 3, tháng 4 chiến tranh tuy ngăn trở sự hung hãn của Tiết chế nhưng không có hậu quả gì hơn là tăng gia sự tàn-phá và sự khốn-khổ trên đất nước. Trong khi quân Nam Hà làm chủ Hoàng thành và thủ phủ xứ [Sơn] Nam, vị trí bố phòng trọng yếu độc nhất của vương quốc và Đốc Chiên hãy còn...

Còn tên Đốc Chiên bất trung, hắn không được tận-hưởng quá lâu sự hoan hỉ của mối thù đã trả. Vài ngày sau sự thất bại và trước ngày hắn bắt và xử tử Hữu Chỉnh, hắn nhận được lời khuyến cáo của vài người bà con hắn [đang bị Bắc Vươnggiữ làm con tin] ở Phú Xuân bảo hắn chớ có đến thành này. Hắn...

Những vị giáo sĩ khi biết được cái tin chẳng lành đó, hình như đã tiên đoán, ngay lúc đó, một cuộc cách mạng mà hậu quả sẽ là sự chiếm-đoạt ngai vàng và lãnh thổ bởi người ngoài [tức nhà Thanh]. Họ đinh ninh rằng tại Hữu Chỉnh không những không chống sự mê tín dị đoan đó mà lại còn khuyến-khích...

Tiết chế mãn-nguyện và tự-đắc về thành tích đầu tiên của ông nên [tuyên bố] thế nào cũng bắt được Chiêu Thống. Ông còn khoe khoang rằng ông sẽ cho nhà vua trình diện dân chúng Kinh thành nhân dịp chào đón năm mới [Bắc Hà]. Nhưng nhà vua này đã phải cải trang nay dưới hình thức này mai dưới hình...

Chữ viết tay của Giáo sĩ vẫn được bảo quản rất tốt

Không chậm trễ, Tiết chế xua quân tiến về kinh đô và vào thành với phần lớn quân sĩ của ông vào ngày mùng 9 tháng 1 [1788]. Hôm sau chiến hạm Le Castries của Pháp qua ngang Bắc Hà. Ngày 10, tướng Nam Hà cho quân đuổi theo Hữu Chỉnh để bắt ông này và mời vua Chiêu Thống trở về kinh thành. Tất...

Phần ghi chép của Giám mục Jean Davoust: Ngày 30 tháng 12 [1788], một viên võ quan theo Công giáo chỉ huy một quân đoàn trọng yếu của hạm đội hoàng gia dưới quyền của Đốc Chiên có viết cho tôi một lá thư trong đó ông cho tôi hay rằng Đốc Chiên không những không đem lực lượng cản địch mà ngược...

Trang thứ 5 của Nhật Ký

Ngày 30 tháng 6 năm 1788. Thư của Đức ông Bá Đa Lộc gởi… [ không đề người nhận] Chiến tranh bùng nổ tháng 1 [Âm lịch] năm ngoái giữa hai anh em Nhạc và ông Tám [ Nguyễn Huệ] và chấm dứt vào tháng 5 [Âm lịch]. Một phần lớn dân Huế tử trận, sau đó hai anh em chia tay nhau Nhạc ở lại phủ ông ở Qui...