Tản mạn về lễ Vu Lan tháng 7 Âm lỊch.
Tháng bảy âm lịch ai cũng nhớ đến ngày rằm tháng 7, đi theo là lễ Vu lan thường tổ chức ở các chùa. Lễ trong tháng 7 đối với Ấ đông và VN thì có khác nhau ở mỗi nước,
Kinh Vu lan bồn là bản dịch song thất lục bát của HT. Thích Huệ Đăng, từ nguyên bản chữ Hán theo lối thơ lục bát. Niên đại xuất hiện của hai kinh này không rõ, nhưng trễ nhất là vào thế kỷ thứ 3 sau Tây lịch. Như vậy, bài kinh ra đời cách thời gian tại thế của Đức Phật gần 800 năm! Thuật ngữ Vu-lan hay Vu-lan-bồn từ dịch âm Hán về chữ Phạn “Ullambana”.
Vu-lan-bồn kinh kể về chuyện báo hiếu của tôn giả Mục-Kiền Liên. Ngài Mục-Kiền-Liên sau khi đắc được 6 phép thần thông, nên dùng Huệ nhãn tìm Mẹ để độ cho Mẹ. Ngài thấy Mẹ bị biến thành ngạ quỷ, đày đọa đói khát, tiều tụy. Ngài liền tìm dâng cho Mẹ bát cơm. Bà mẹ đón bát cơm bốc ăn, thì cơm Hóa thành than hồng nên không ăn được.Tôn giả sầu bi về thưa Đức Phật để xin cách cứu mẹ.…
Đức Phật dạy phải nhờ vào uy lực chư tăng. Vào ngày rằm tháng 7 các chư Tăng về dự lễ Tự tứ, sau đó Ngài làm cơm cúng dường Chư Tăng, nhờ siêu độ thì sẽ cứu được Mẹ. Ngài Mục-Kiền-Liên đã làm theo, và cứu được mẹ ngài thoát khỏi cảnh khổ. Nhân đó đức Phật dạy chúng sinh về Chữ hiếu, và cách Cúng dường chư Tăng vào dịp tháng 7 để cầu an, phổ độ, báo đáp công ơn cha mẹ.
Theo những nội dung kinh Vu Lan bồn sẽ thấy mấy ý chính sau:
Ngài Mục Liên soi thấy:
"Thấy vong mẫu sanh làm ngạ quỷ. Không uống ăn tiều tụy hình hài,
Mục-liên thấy vậy bi ai, Biết mẹ đói khát ai hoài tình thâm,…"
Khi về Ngài Kiền liên về bạch với đức Phật:
"Phật mới bảo rõ ràng căn cội, Rằng mẹ ông gốc tội rất sâu,
Dẫu ông thần lực nhiệm mầu, Một mình không thể ai cầu đặng đâu."
Đức Phật bèn truyền cho ngài diệu pháp:
"Rằm tháng bảy là ngày Tự tứ, Mười phương Tăng đều dự lễ này,
Phải toan sắm sửa chớ chầy, Thức ăn trăm món, trái cây năm màu…
Món ăn tinh sạch báu mầu, Đựng trong bình bát vọng cầu kính dâng.
Chư Đại đức mười phương thọ thực, Trong bảy đời sẽ được siêu thăng,"
Và ai tin theo sẽ được phước thoát cảnh 3 đường khổ: súc sanh, ngạ quỷ, địa ngục:
" Người nào có sắm ra vật thực, Đặng cúng dường Tự tứ Tăng thời,
Hiện tiền phụ mẫu của người, Bà con quyến thuộc thảy đều nhờ ơn.
Ba đường khổ chắc rằng ra khỏi, Cảnh thanh nhàn hưởng thọ tự nhiên,.."
Cũng như Cha mẹ còn sống và 7 đời cũng được hưởng phước lành: vậy 7 đời nào?
"Như còn cha mẹ hiện tiền, Nhờ đó cũng đặng bá niên thọ trường.
Như cha mẹ bảy đời quá vãng, Sẽ hóa sanh về cõi thiên cung,"
Ở trên, Phật dạy làm cơm cúng dường trai tăng thì cha mẹ sẽ thoát cảnh khổ và Trong bảy đời sẽ được siêu thăng. Theo các chùa, thường hay giải thích là 7 đời cha mẹ quá vãng trong 7 kiếp trước của chúng ta sẽ được siêu nơi các cõi trời.
Nếu hiểu như vậy thì chưa hợp lý lắm. Theo em nghĩ câu “Trong bảy đời sẽ được siêu thăng” là các cha- mẹ, Ông bà (cha mẹ của cha mẹ) trong phạm vi bẩy đời, là cách nói ẩn dụ chỉ các cửu huyền bảy đời thất tổ trong giòng họ, thì mới liên quan đến mình và gia tiên mình. Nếu hiểu bảy đời cha mẹ ở bảy kiếp trước của cha mẹ thì sao? mỗi kiếp sống 1 người bq 60 năm, chờ đầu thai 40 năm là 100 năm, thì tính 7 đời vãng sanh tức là cầu cho cha mẹ cách nay 700 năm? Mặt khắc , cha me các đời trước đã đầu thai nhiều kiếp, nghiệp báo đã dồn vào kiếp này thì cúng các kiếp trước không có ý nghĩa.
Như vậy, có khi mình cúng cho quốc vương Campuchia, họ thời Trịnh nguyễn , thời Lê, Thời Trần ,.. hoặc có khi bố mẹ 7 kiếp trước là họ bên Lào hay Ấn độ. Bài kinh được dịch từ bản Dịch tiếng Phạn sang tiếng Hán, rồi được dịch sang tiềng Việt (Hán- Việt) có thể không đúng nguyên bản.
Nếu vậy con cháu vào tháng 7 nên đi chùa, cầu siêu cúng cho ông bà gia tiên, Cửu huyền thất tổ (bảy đời chín kiếp) là hợp lý nhất.
Và theo Em biết, trong 3 ngày cao điểm, cúng Ông bà cha mẹ chỉ nên cúng chay. Và khi khấn vái mời, cúng cho cả cửu huyền thất tổ chứ không phải cúng từ đời ông nội trở xuống. Đó là đạo lý uống nước nhớ nguồn của Đức Phật.
Nhiều vị hăng hái lên chùa làm công quả, lo làm cơm cúng trên chùa đãi khách thập phương mà ở nhà không làm mâm cơm cúng Cửu huyền là còn thiếu sót. Đó là ý kiến cá nhân em, còn ai có ý khác thì bt nhé! Hơi dài nên các Cụ thông cảm.