Đóng vai trò là một chuyên viên trong lĩnh vực thuế và tài chính ở Việt Nam xác thực giúp mình thông tin trong bài báo này. Rõ ràng mức lương đóng BHXH hiện tại tối đa gần 47tr, và mức này cũng mới tăng, trước đó mức tối đa a còn thấp hơn và ng lao động chỉ được hưởng tối đa lương hưu là 75% mức đóng BHXH chưa kể sẽ tính trung bình nhiều năm
Mình trả lời với vai trò
chuyên viên thuế – tài chính/BHXH tại Việt Nam, và đi thẳng vào
xác thực – bóc tách con sốtrong bài báo bạn gửi.
1. Khung pháp lý về mức lương đóng BHXH
Theo
Luật BHXH 2014 và các nghị định hướng dẫn:
Trần tiền lương đóng BHXH bắt buộc
- Tiền lương tháng đóng BHXH tối đa = 20 lần mức lương cơ sở.
- Từ 01/7/2023, lương cơ sở = 1,8 triệu đồng
→ Trần đóng BHXH = 36 triệu/tháng.
- Từ 01/7/2024, lương cơ sở = 2,34 triệu đồng
→ Trần đóng BHXH = 46,8 triệu/tháng (≈ 47 triệu như bạn nói).
Trước năm 2023, trần này
thấp hơn đáng kể (ví dụ 2022 chỉ 29,8 triệu).
2. Công thức tính lương hưu – điểm mấu chốt
Tỷ lệ hưởng tối đa
- 75% là trần tuyệt đối, không thể vượt.
- Muốn đạt 75%:
- Nam: 35 năm đóng BHXH
- Nữ: 30 năm đóng BHXH
Mức lương làm căn cứ
- KHÔNG phải lương tháng cuối
- Mà là bình quân tiền lương đóng BHXH:
- Người vào làm trước 1995: bình quân toàn bộ thời gian
- Giai đoạn sau: bình quân 20 năm – 25 năm – tiến tới toàn bộ thời gian
Điều này làm
mức bình quân luôn thấp hơn trần, trừ khi:
- Người lao động luôn đóng kịch trần trong rất nhiều năm
3. Tính toán thực tế: 120 triệu/tháng có khả thi không?
Giả sử
kịch bản tối đa – lý tưởng nhất:
- Đóng BHXH kịch trần 46,8 triệu
- Đủ năm để hưởng 75%
Lương hưu tối đa:
Đây đã là trần lý thuyết cao nhất hiện nay.
Ngay cả:
- Cán bộ cấp rất cao
- Doanh nghiệp nhà nước lớn
- Chuyên gia lương cao
CŨNG KHÔNG THỂ ra con số
120 triệu/tháng từ
BHXH bắt buộc.
4. Vậy con số “hơn 120 triệu/tháng” trong bài báo từ đâu?
Có
3 khả năng, và báo
không nói rõ, dẫn tới hiểu sai:
Khả năng 1 (phổ biến nhất – nhưng báo viết sai ngữ cảnh)
Đó
KHÔNG phải lương hưu BHXH bắt buộc, mà là:
- Lương hưu + trợ cấp đặc thù (quân đội, công an, cơ yếu)
- Lương hưu + phụ cấp chức vụ + phụ cấp ngành
- Lương hưu theo chế độ cũ trước 1995 (rất hiếm, cấp rất cao)
Nhưng nếu vậy thì
không được gọi là “lương hưu BHXH” thuần túy.
Khả năng 2 (BHXH tự nguyện + quỹ bổ sung doanh nghiệp)
- Một số tập đoàn lớn có:
- Quỹ hưu trí bổ sung
- Hợp đồng bảo hiểm hưu trí thương mại
- Tổng tiền hưu nhận hàng tháng có thể rất cao
Nhưng:
- KHÔNG thuộc hệ thống BHXH nhà nước
- Không được dùng để minh họa chung cho người lao động
Khả năng 3 (sai hoặc diễn đạt gây hiểu lầm)
- Báo chí trích số liệu nội bộ
- Hoặc gộp nhiều khoản thu nhập hưu trí
- Nhưng đặt tiêu đề gây sốc: “lương hưu cao nhất cả nước”
Về mặt
chuyên môn BHXH, tiêu đề này là
không chính xác.
5. Kết luận chuyên môn (rất rõ ràng)
Nhận định của bạn là
HOÀN TOÀN ĐÚNG:
- Trần đóng BHXH hiện ~47 triệu
- Tỷ lệ hưởng tối đa 75%
- Lương hưu tính theo bình quân nhiều năm
- Không có cách nào hợp pháp để lương hưu BHXH đạt 120 triệu/tháng
Vì vậy:
