Kết quả tìm kiếm

  1. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Ngày 28 tháng 1 [1789], tướng Đại Tư mã tấn công liền mấy tiền đồn của Trung Hoa. Quân Trung Hoa bị đánh bất-ngờ và không kịp điều-động binh lính đi cứu-viện vì họ không đề phòng trước. Thực tế người ta thừa nhận rằng có một số lính Trung Hoa bỏ chạy hôm ấy nhưng hôm sau ngày 29 họ bình-tĩnh trở...
  2. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Chiến thắng, họ [Tây Sơn] tàn-phá cả một vùng giáp nơi xảy ra cuộc giao tranh. Sau đó, đạo quân này được sáp nhập vào binh đoàn được Quang Trung giao cho nhiệm vụ tiến về phía kinh đô, được lệnh đột kích ngay quân Trung Hoa, không phải chờ quân tiếp viện. Khi binh đoàn này vừa tới xứ [ Sơn] Nam...
  3. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Ngày nào cũng vậy, người ta chỉ thấy các sứ giả đem hung tin về tới kinh đô. Trong khi đó các võ quan Trung Hoa bỏ ngoài tai những lời kêu than và vô-tình trước những đại bại, chỉ biết kêu gọi Tư Mã và quân Nam Hà đầu hàng hay ra giao chiến thử tài. Địch nhân sự thách đố đó sớm hơn quân Tàu...
  4. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Ngày nào cũng vậy, người ta chỉ thấy các sứ giả đem hung tin về tới kinh đô. Trong khi đó các võ quan Trung Hoa bỏ ngoài tai những lời kêu than và vô-tình trước những đại bại, chỉ biết kêu gọi Tư Mã và quân Nam Hà đầu hàng hay ra giao chiến thử tài. Địch nhân sự thách đố đó sớm hơn quân Tàu...
  5. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Ngày 16 tháng 1 [1789], 2 học trò trường Kẻ Vinh [ nay thuộc Nam Định] của chúng tôi, gần vùng quân giặc [Tây Sơn] đóng, đến nhà tôi cho tôi biết rằng hôm trước quân Tây Sơn đã đốt thành tro một làng lớn gần sát cạnh Kẻ Vinh. [Dân Bắc Hà] thấy quân Trung Hoa, những kẻ tự-hào là người đến...
  6. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Sau cùng, ngày thứ tư người ta gửi đến làm tôi ngạc nhiên là bản thảo một lá sớ do một Linh mục trông coi giáo dân ở kinh thành gửi cho một bạn đồng liêu của ông ta trú ngụ gần nơi tôi ở. Đơn thỉnh nguyện này được mấy vị quan theo Công giáo, là quan mới của vua Chiêu Thống, nhận trình lên… Trong...
  7. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Bài sau đề ngày 17 tháng 12 [1788], là một bài khuyến-cáo của ba đại tướng Trung Hoa gửi cho dân Bắc Hà. Nội dung bài này như sau: “Từ khi quân đội Thiên triều lên đường vào Nam nhanh như hỏa tốc, mau lẹ như chớp bão, dữ tợn như sấm sét, họ mới tới một con sông đã gặp quân địch. Họ đã giết hơn...
  8. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Cũng trong ngày 27 tháng 12 [1788], tôi nhận được mấy bản văn thư từ kinh đô gửi tới những biến cố đã giúp Chiêu Thống lấy lại ngai vàng của ông. Vì những sắc lệnh đó chứa nhiều điểm kỳ-khôi đáng nên biết nên tôi đã tóm tắt hoặc dịch những bản đó dưới đây: 1. Sắc lệnh thứ nhất là một lời...
  9. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Ngày 13 tháng 11 [1788], hai người lính Bắc Hà, thuộc quân đội Tây Sơn chạy trốn đến nơi chúng tôi ở và kể lại rằng quân Nam Hà đã bị đánh tan trong 6 cuộc giao chiến; một số lớn tử trận, quân còn lại thì tẩu tán. Tin đầu đó được đón tiếp theo nhanh chóng bởi nhiều tin khác: Chiều Ngày 15 và hôm...
  10. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Ngày 29 tháng 11 [ 1788] tôi được tin trấn thủ xứ [Sơn] Nam của Tây Sơn tên là Đốc Thung [chưa rõ là ai] vừa mới có ý định sai người đi lùng bắt các giáo sĩ với hy vọng làm giàu nhờ sự bắt bớ đó. Từ một đánh-giá khác vào ngày 7 tháng 12 [1788], tin tức tương tự ngay lập tức được xác-nhận với tôi...
  11. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Chiêu Thống đã ẩn náu tại đế quốc đó, thông tri cho ngài vận khốn nguy của vua Chiêu Thống, theo lời đồn, Hoàng đế [nhà Thanh] cho gửi 300.000 người vừa theo đường bộ lẫn đường biển sang cứu vua Chiêu Thống chống quân Tây Sơn. Đồng thời tôi nhớ rằng các lãnh tụ nhóm nổi dậy ở Bắc Hà hình như...
  12. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Nhật ký về những sự kiện đáng ghi nhớ trong địa phận Giáo hội Bắc Hà về chính trị, dân sự, tôn giáo từ tháng 10 năm 1788 cho tới cuối tháng 7 năm 1789. Trong cuốn nhật ký cuối cùng, ghi ngày 16 tháng 10 năm 1788, tôi phải thú thực rằng qua cả 1 thời gian dài cho đến nay, tôi vẫn chưa biết ai là...
  13. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Thư của ông Lavoué gửi ông Boiret, ngày 10 tháng 10 năm 1790 [ Giáo sĩ Lavoué, Pierre, thuộc giáo phận Le Mans, đến Nam Hà ngày 6 tháng 11 năm 1787, mất ngày 26 tháng 4 năm 1796, ông chủ yếu thực hiện việc truyền giáo ở Đàng Trong, vùng Nam Bộ]. [Giáo sĩ Boiret, Denis, quê ở La Flèche, giáo...
  14. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Đến năm 1930, vẫn còn cái tên Trấn Ninh và vẫn là của Vn cụ ạ, sau khoảng 1945, Pháp chia lại địa danh hành chính, chuyển sang cho Lào, rồi 1954, khi rút, bèn chia 3 nước Đông Dương theo bản đồ 1945, nên Trấn Ninh thuộc Lào.
  15. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Cũng không đơn giản như bài viết đâu cụ, hãy đọc cuốn quan hệ Việt Nam -Lào thế kỷ 17 đến cuối thế kỷ 19 qua tư liệu Quỳ Hợp, thì thấy nó phức tạp hơn nhiều. Tiếc là cuốn sách này đã thuộc dạng quá nhạy cảm, nên chỉ còn 2,3 cuốn thôi, khó kiếm.
  16. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Mở rộng bờ cõi là công các Chúa Nguyễn, nhưng tiền đề và nền móng từ nhà Lê cụ ạ, chưa kể mất cái Trấn Ninh to đùng, hơn 44.000km2 bằng cả miền Tây Nam Bộ mà Ánh cắt phéng cho Lào
  17. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Từ ngày gặp cụ ở Sơn La, công việc vẫn bận thành ra rảnh mới ngồi dịch và kiểm tra lại bản dịch cũ, bổ sung và sửa chữa đấy.
  18. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Thư của ông Nunsius Orta gửi ông Letondal, ngày 15 tháng 7 năm 1789 [ Giáo sĩ Nunsius Orta, quê ở Ý, giáo sĩ dòng Tên, đến Đàng Ngoài năm 1786] …Tôi không thể không kể những sự bất hạnh của [ người dân] Bắc Hà sau chiến tranh với quân phiến loạn Nam Hà. Nhờ giết chóc và phá phách quân họ đã...
  19. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Thư của ông Sérard gửi. ...? ngày 12 tháng 7 năm 1789 Từ 3, 4 năm nay rồi, [ Bắc Hà] đói kém rồi đến trộm cướp, giết chóc, tàn phá vương quốc này, Tiếp theo nào là lụt lội, nào là hạn hán. Song đến lượt quân địch tàn ác đốt phá khắp nơi. Tình trạng khốn khổ đó chưa ai từng nghe thấy từ...
  20. doctor76

    [TT Hữu ích] Dịch tài liệu cổ: Thư, Nhật ký các giáo sĩ viết về nhà Tây Sơn, nhà Lê, chúa Trịnh và Nguyễn Ánh.

    Thư của ông Sérard gửi ông Blandin, ngày 12 tháng 7 năm 1789 [ quân đội của] Chúa Trịnh thua [Tây Sơn]. [Tình hình Bắc Hà] lại lộn-xộn sau khi quân Tây Sơn rút lui. Không một vị tướng nào có thể ngăn-cấm dân chúng cướp bóc lẫn nhau, đánh nhau, đốt phá, [ dân chúng] không chịu nộp thuế cho vua...
Top