Mợ đọc thêm "Tháng 3 gãy súng" của cựu Trung úy Thủy quân lục chiến VNCH, lính chiến thứ thiệt.Hic em soạn dở bài nhận định về NBCT thì thớt bị xóa, em thả vào đây vì tiếc công viết rõ dài
‐--------
Em đọc NBCT của BN khi 20 tuổi, là.tiểu thuyết ám ảnh nhất trong số mà em đã đọc tới lúc đó (mà em đọc rất rất nhiều các thể loại). Và từ đó tới giờ em chưa bao giờ dám đọc lại lần 2.
Ám ảnh nhất với em là hình ảnh xe tăng đi trên xác nổ lép bép.
Đối với cảm nhận của em thì tiểu thuyết này phản ánh chân thực một cách trần trụi nhất về chiến tranh VN, về nội tâm giằng xé và nỗi buồn, nỗi ám ảnh mà chiến tranh mang lại cùng với hậu quả và bất công phía sau nó (và điều đó ko chỉ diễn ra ở VN).
Nói về chiến tranh ko thể chỉ nói về niềm vui (sẽ rất ít), sự dũng cảm, hay chiến thắng (và cả khi chiến thắng nó cũng ko thể là niềm vui trọn vẹn đc). Một mảng màu chính của chiến tranh sẽ là âm u, đau buồn, là căm hận, xót thương, và bên cạnh đó sẽ có cả lo sợ hoảng loạn, bất lực, kinh hoàng, ko có lựa chọn, là cảm xúc trơ lì hay hèn nhát khi đứng trc sự tàn khốc của nó, và có cả những giây phút đan xen giữa các thái cực.
Tất cả những cảm xúc này đều rất "nguòi" không phải "thánh" hay "quỷ".
Nếu các cụ đọc nhiều tiểu thuyết của Mỹ sau chiến tranh thì sẽ thấy vô cùng vô cùng nhiều cựu chiến binh Mỹ chấn thương tâm lý và ám ảnh sâu sắc sau cuộc chiến. Đừng nói là ở phe nào, chính nghĩa hay không, nhưng là 1 ng bình thường khi đứng trc chết chóc phần lớn sẽ bị ám ảnh, đặc biệt khi phải tham dự và tạo nên cái chết của đồng loại, kể cả khi biết nếu kẻ đó ko chết thì mình chết.
Tác phẩm gây đc tiếng vang trên quốc tế, ngoài cách đặt vấn đề, nhìn nhận chiến tranh khác từ bên chiến thắng, đặc biệt với văn hóa á đông có thói quen tốt đẹp khoe ra xấu xa đậy lại, thì em nghĩ cái "khác biệt" hoặc hay nhất đó chính là nhìn nhận ng lính như một con người, và khả năng khai thác tâm lý và bóc trần ở mức sâu nhất.
Ng VN mình thì (theo em) rất ít ng dám đối diện trực tiếp hay thừa nhận mặt xấu (ko đẹp) của chính con người mình.
Em nghĩ đưa vào sách lớp 12 là okie, bởi các em đủ lớn để chịu đc độ khốc liệt của nó, và học cách nhìn nhận mọi thứ từ nhiều chiều, cả mặt tốt đẹp và cả phía sau của nó.
Em đánh giá 2 tác phẩm này là 2 góc nhìn ám ảnh nhất từ 2 phía của cuộc chiến
Em xin trích: (cảnh các sắc lính VNCH khi bỏ chạy khỏi bờ biển Đà Nẵng, họ tuyệt vọng giành giật chỗ trên tàu thủy để về Sài Gòn)
Hai chiếc M-113 (thiết giáp bánh xích) lại lội nước ra tàu. (Tàu đỗ cách bờ 1 đoạn, tàn quân VNCH người dùng thuyền, người tự bơi, người ngồi M113 cố bơi ra để thoát khỏi Đà Nẵng)
Lần này tôi mục kích tận mắt những cái xích sắt nghiến nát những đầu người. Tiếng máy nổ và tiếng nước vỗ đã át đi những tiếng thét tiếng la và có thể, cả tiếng vỡ của những cái đầu, nhưng không có gì có thể che lấp được những mảnh quần áo và mầu đỏ của máu cuộn theo chiều quay của xích sắt. Màu đỏ của máu và những mảnh vải cuộn theo chúng tôi suốt cả lộ trình khoảng một trăm thước. Màu đỏ của máu và những mảnh quần áo chắc chắn còn dính cả thịt còn trồi lên, trồi lên xen lẫn với bọt nước phía sau chúng tôi. Không hiểu tôi có dã man không, không hiểu tôi có chai đá không, không hiểu tôi đã trở thành súc vật chưa, hay vì tôi đã nhìn thấy quá nhiều cái chết từ sáng đến giờ, hay vì tôi đã yên tâm trên đường ra tàu an toàn mà tôi rất thản nhiên, lòng tôi rất bình thản khi nhìn những cái chết, quá nhiều cái chết ngay dưới chỗ mình ngồi, bị chết bằng ngay cái phương tiện mình đang sử dụng. Tôi nhìn những cái chết như một kẻ bàng quan, vô thưởng vô phạt. Không hiểu thằng Sĩ hèn nhát không dám nhìn cảnh này hay thằng Sĩ quá can đảm chọn lựa ở lại, chấp nhận bất cứ một điều gì sẽ xảy ra cho nó khi sa vào tay Việt Cộng. Dù sao thì tao cũng mong là lần chia tay vừa rồi chỉ là tạm biệt thôi Sĩ ạ.
Chiếc M-113 cặp sát vào thành tàu.
...........
Lên đến trên tàu, không khí quá nặng nề ngột ngạt. Không phải nặng nề ngột ngạt vì số người trên tàu quá đông, mà vì cả tàu đang bị bao trùm bằng mùi giết chóc, căng thẳng.
Huy mập nhét vào tay tôi khẩu súng ngắn, dặn dò:
“Súng tôi lên đạn sẵn, ông giữ cẩn thận.”
“Còn gì nữa để mà phải thủ súng lên đạn sẵn?”
“Thì ông cứ giữ đề phòng. Biết đâu có lúc phải xài tới.”
Chưa kịp tìm chỗ ngồi, tôi nghe một tiếng súng nổ.
Hai người lính Thủy Quân Lục Chiến cúi xuống khiêng xác một người lính Bộ Binh vừa bị bắn chết ném xuống biển. Một người lính Thủy Quân Lục Chiến khác đang gí súng vào đầu một trung úy Bộ Binh ra lệnh:
“Ðụ mẹ, có xuống không?”
“Tôi lạy anh, anh cho tôi đi theo với.”
“Ðụ mẹ, tao đếm tới ba, không nhảy xuống biển tao bắn.”
“Tôi lạy anh mà, tôi đâu có gia đình ở ngoài này.”
“Ðụ mẹ, một.”
“Tôi lạy anh mà, anh đừng bắt tôi ở lại, anh muốn lạy bao nhiêu cái tôi cũng lạy hết. Tôi lạy anh, tôi lạy anh.”
“Ðụ mẹ, hai.”
“Trời đất, mình đồng đội với nhau mà, anh không thương gì tôi hết. Tôi lạy anh mà.”
“Ðụ mẹ, ba.”
Tiếng ba vừa dứt, tiếng súng nổ.
Người trung úy Bộ Binh ngã bật ngửa ra, mặt còn giữ nguyên nét kinh hoàng. Viên đạn M-16 chui vào từ đỉnh đầu. Xác của anh ta được hai người lính Thủy Quân Lục Chiến khác khiêng ném xuống biển.
Tên lính vừa bắn người thản nhiên tiếp tục chĩa súng vào đầu một thiếu tá Bộ Binh đang sợ hãi nằm mọp người ở cạnh đó, mặt lạnh băng đầy sát khí:
“Ðụ mẹ, tới thằng này, mày có xuống không?”
Ông thiếu tá Bộ Binh này hơi lớn tuổi, mặt cắt không còn hột máu, run lên cầm cập, năn nỉ:
“Anh tha cho em, anh tha cho em.”
“Ðụ mẹ, một.”
“Thôi, thôi, thôi anh để em xuống.”
Lết ra tới lan can tàu, ông ta quay lại năn nỉ lần chót:
“Anh tha cho em, anh thương em với.”
“Ðụ mẹ, hai.”
Biết là không thể năn nỉ, xin xỏ gì được, ông ta vừa khóc vừa nhảy xuống biển.
Cùng trong thời gian đó, tôi nghe thấy nhiều tiếng súng khác ở nhiều nơi khác nhau trên tàu.
Huy mập cho biết:
“Tàu chở nặng quá nên bị mắc cạn. Hồi nãy cố ra thử nhưng không nổi nên quay đúng một vòng tròn rồi hết nhúc nhích. Ông thuyền trưởng cho biết là tàu dành riêng cho Thủy Quân Lục Chiến, nên yêu cầu những ai không phải Thủy Quân Lục Chiến rời tàu. Ông Râu thấy không, sức mấy mà người ta chịu xuống. Thành ra ông thuyền trưởng yêu cầu Thủy Quân Lục Chiến giải quyết. Lính mình tụi nó giải quyết bằng súng.”
