[TT Hữu ích] Những hồi ức của một lính Hải quân

[Baoleo]

Bố cháu cũng là lính công binh ra xây dựng đá thị năm 1988. Bố cháu kể phải sống trên bong tông, gần như k có j ngoài biển

Hồi năm 1988 thì rất cực khổ. Sống trên con poong - tông thì nóng thôi rồi.

 

[Baoleo]

DÂN QUÂN BIỂN

Đây là Tầu của lực lượng dân quân biển

Lúc này, chưa lắp 12ly7 lên.

Như vậy, trên biển, ta có các loại tầu có súng sau đây:

1/ Tầu chiến đấu của Hải quân,

2/ Tầu của Lữ 128 - Lữ này không còn đánh cá như hồi thành lập, cũng chẳng phải là Lữ tầu chiến đấu, nhưng có súng và rất khó nói,

3/ Tầu Cảnh sát biển,

4/ Tầu Kiểm ngư,

5/ Và nay, tầu Dân quân biển.

Số lực lượng thì có vẻ nhiều. Nhưng số lượng tầu còn khiêm tốn lắm.

NÓI THÊM:

-Đến nay, tầu của Lữ 128 là lực lượng chủ công để 'đâm - va - chèn' các tầu 'nước lạ' khi lảng vảng đến các dàn khoan của ta, các đảo của ta, các thuyền đánh cá của người dân Việt Nam.

-Có clip full, mà không tải lên được, tiếc quá

 

[Baoleo]

MỘT GÓC CỦA CHỮ ‘THẦY’

Ngày Hiến chương các nhà giáo Việt Nam (20/11) đang đến, xin được chúc các thầy giáo, cô giáo mạnh khỏe, luôn hạnh phúc và bình an.

Xã hội xưa từng nói:

- "Một chữ cũng là thầy, nửa chữ cũng là thầy".

Tôi có lẽ cũng có được một góc của chữ ‘thầy’.

Theo chức trách công việc, tôi cũng hay đứng lớp, thuyết trình, giảng bài về các vấn đề kỹ thuật, mà Tập đoàn của tôi áp dụng tại Việt Nam, cho đồng nghiệp, cho các lớp kỹ sư đàn em của đơn vị.

Là thành viên trong tổ chức làm công việc của JICA, tôi cũng có đi giảng bài ở Trường Cao đẳng Giao thông vận tải Trung ương I - Ba Vì. Nguyên do là Chính phủ Nhật Bản thông qua đoàn JICA đã viện trợ không hoàn lại cho Trường, để xây dựng cơ sở vật chất và cử các chuyên gia đến tham gia giảng dạy một số chuyên đề.

Thậm trí, tôi còn nhiều lần đi sang tận Nhật Bản, để giảng bài về các chính sách của Việt Nam cho Tập đoàn của tôi.

Tôi thường dịch các tài liệu kỹ thuật từ tiếng Anh ra tiếng Việt (hoặc ngược lại - trong các bài giảng về kinh tế - chính trị), để biên soạn thành tài liệu, bài giảng dạy cho học viên.

Kể ra như thế, tôi cũng có thể được gọi là có chấm mút tý "thầy giáo" chứ nhỉ.

Năm nay đã ở tuổi 70, nhìn lại thì thấy:
- Đợt tòng quân của tôi năm ấy ở Hà Nội, có đúng 100 người được chọn, cùng nhập ngũ 1 ngày, rồi cùng ở một đơn vị huấn luyện, sau đó thì được phân công về muôn nơi.
Sau này, đa phần trong số 100 người nhập ngũ hôm ấy, đều có được một góc của chữ ‘thầy’ trong cuộc đời.

Những dịp 20/11, người chỉ có một góc của chữ ‘thầy’ như tôi, ít có cơ hội được nhận lời chúc của những ai đã từng là học viên lắm.
Nhưng tôi vẫn tự chúc tôi, để luôn giữ cho tâm sáng.

 

[Baoleo]

(Chuyện trong tháng của lính - 01)
GIA ĐÌNH NGƯỜI LÍNH

Cuối năm 1956, một người lính của Cụ Hồ, đã nên duyên cùng một cô thợ thủ công ở Hà Nội, và sau đó có chúng tôi.

Cũng như người cha, khi đất nước có chiến tranh, chúng tôi lần lượt chở thành lính của Cụ Hồ, tham gia chiến đấu bảo vệ Tổ quốc.

Tháng của lính, ngôi sao trên mũ vẫn lấp lánh trong gia đình chúng tôi.

 

[Baoleo]

(Chuyện trong tháng của lính – 2)
ĐỒNG ĐỘI CÙNG LỮ ĐOÀN 172
Có ba người lính già, ít nhất có 3 ‘cái từng’/ ‘cái cùng’ giống nhau, là:
-Từng có thời gian phục vụ trong Lữ đoàn tầu tên lửa 172 của Hải quân Việt Nam,
-Từng đều đã làm việc tại BTL Hải quân (người ít - người nhiều),
-Cùng có ‘quân cảng neo tầu thường xuyên ở ‘Vùng Hà Nội 1’, nhưng đều cùng có thêm ‘quân cảng sinh thái’ ở ‘Vùng bắc Hà Nội’, để định kỳ cưỡi ‘công xa buýt hạm’ đi kiểm tra/chữa lành sức khỏe.
Người này thì có ‘quân cảng sinh thái’ ở Ecopark, người kia có ở Vinhomes Ocean Park kề bên, người nọ thì có ở ‘Thành phố Giao Lưu’.
Hôm nay thứ ba (16/12), họ gập nhau ở Hà Nội, nâng cốc bia hơi, mừng sinh nhật lần thứ 81 của ‘bộ đội Cụ Hồ’.
Theo thứ tự từ phải sang trái là:
-Cụ Hoàng Sinh Viên, từng là chỉ huy tầu phóng lôi 313 – cùng với biên đội phóng lôi gồm 3 chiếc khác, đêm ngày 27/08/1972, đã đánh nhau với Hạm đội 7 của Mỹ trên vùng biển vịnh Bắc Bộ.
Khi đó, Hạm đội 7 của Mỹ bao gồm: tuần dương hạm hạng nặng USS Newport News (CA-148) lớp Des Moines, tuần dương hạm hạng nhẹ mang tên lửa USS Providence (CLG-6) lớp Providence, khu trục hạm mang tên lửa USS Robison (DDG-12) lớp Charles F. Adams và khu trục hạm USS Rowan (DD-782) lớp Gearing, được tổ chức thành Đơn vị đặc nhiệm 77.1.2 (CTU 77.1.2) dưới sự giám sát của Đô đốc James L. Holloway III, tư lệnh Hạm đội 7 trên tàu USS Newport News.

Sau này, cụ Viên còn là Cố vấn trưởng của Hải quân Căm-Pu-Chia, những năm sau khi quân ta giúp Cam thoát nạn diệt chủng hồi năm 1979.

-Cụ Đỗ Minh Thái, sau khi học hải quân ở Baku-Azerbaijan về nước, đã là 1 chỉ huy chiến hạm của Lữ 172 từ đầu những năm 8x.
Khi nghỉ hưu, cụ Thái là Phó Giáo sư-Tiến sĩ-Chuẩn Đô đốc-Phó Tham mưu trưởng Quân chủng Hải quân.

-Anh Baoleo, có mặt ở Lữ 172, khi Lữ đoàn nhận viện trợ không hoàn lại của CCCP, để xây dựng nên quân cảng 172 Hà Tu hoành tráng đến tận bây giờ.
Sau khi đi làm cho NN tròn 30 năm, Anh Baoleo vừa mới nghỉ hưu, trên cương vị là Phó Tổng.

Ba người lính Hải quân già gập nhau, cùng chúc cho ‘bộ đội Cụ Hồ’ ngày càng lớn mạnh, chúc cho Hải quân Việt Nam mỗi ngày thêm hiện đại, chúc cho cả 3 cụ cùng toàn dân Việt ta – ngày càng khỏe mạnh, ít phải đi khám định kỳ do cao tuổi.

 

[Baoleo]

(Chuyện trong tháng của lính – 3)
ĐỒNG ĐỘI CÙNG HẢI ĐOÀN 22
Có ba người lính già, từng phụng sự cho Hải đoàn 22, hôm nay thứ năm (18/12), cùng gập nhau ở Hà Nội, nâng cốc bia hơi, mừng sinh nhật lần thứ 81 của ‘bộ đội Cụ Hồ’.
Theo thứ tự từ trái sang phải, là:
-Cụ Vũ Mậm, từng là phó Đoàn 22, người hay véo tai tôi, khi cùng tham gia Lễ kỷ niệm 60 năm thành lập Đoàn 22, với lý do là tôi thường xuyên được chỉ huy Đoàn ưu ái, từ khi còn tại ngũ, cho đến tận hôm nay, sau khi đã rời đơn vị 30 năm.
-Anh Baoleo, nguyên Phó Ban Doanh trại Đoàn 22, nhưng còn làm hàng trăm thứ nhiệm vụ ‘hầm bà làng’ khác để phục vụ các tướng.
-Cụ Ngọc Hà, thường xuyên lái trực thăng chuyên cơ, đưa thượng tướng Phùng Thế Tài và các tướng khác, xuống sân bay của Hải đoàn tôi.
Và tôi đã từng đi trực thăng chuyên cơ MI-8, được sơn trắng xanh diêm dúa, của phi công Ngọc Hà để về Hà Nội.
Trước khi hạ cánh xuống sân Bạch Mai, tôi đã lượn vè vè trên mái nhà tay Trung Sy, lúc ấy đã rời chiến trường Cam-Pu-Chia lâu rồi, và đang đi tán gái.
Ba người lính Hải quân già gập nhau, cùng chúc cho ‘bộ đội Cụ Hồ’ ngày càng lớn mạnh, chúc cho Đoàn 22, ngày càng nhiều đồ ăn ngon, để cán bộ quân đội nào cũng:
-Khi đến thì gầy, khi về thì béo tốt.

Ảnh minh họa là khi cả 3 người đều còn trẻ trung trong quân ngũ, và cả 3 người hôm nay.

 

[Baoleo]

(Chuyện trong tháng của lính – 4)
LỚP LỚP NHỮNG NGƯỜI LÍNH CỤ HỒ
Gia đình tôi có thể được gọi là gia đình chiến sỹ.
Cha tôi là lính Cụ Hồ từ năm 1946, mẹ tôi là con dâu của Cụ Hồ từ năm 1956.
Tôi là lính Cụ Hồ từ 1974, và ‘A trưởng’ của tôi đương nhiên là cháu dâu của Ông Cụ.
Em trai tôi là lính sư 367 thời đánh quân Pôn-pốt bảo vệ Biên giới Tây-nam.
Em gái tôi, là vợ của một người lính Sư 320, người lính đã từng tham chiến ác liệt trên chiến trường Tây nam từ năm 1978, rồi vượt sông Mê Kông đánh tràn vào Phnom Penh đầu năm 1979.
Hôm nay, thứ sáu ngày 19/12, gia đình tôi sum vầy để chia tay mẹ tôi vào Sài Gòn với con gái, và mừng sinh nhận bộ đội Cụ Hồ tròn 81 tuổi.
Chúc bộ đội Cụ Hồ ngày càng lớn mạnh, và chúc mẹ tôi luôn mạnh khỏe để vui với ngày Tết của lính – thật nhiều năm.

Hai người còn trẻ trong tấm hình này, là người lính của E48-F320, khi nghỉ hưu là Phó Vụ trưởng - ‘Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản’ của Bộ Xây dựng, và em gái tôi – cháu dâu của Cụ Hồ, khi nghỉ hưu là Tổng Biên tập Tạp chí ‘Thị trường - giá cả Vật tư’.

Ảnh dưới đây là cha tôi và các con, trong quân phục của bộ đội Cụ Hồ.

 

[Baoleo]

TẾT LÍNH – TREO LỊCH HẢI QUÂN
Ngày hai hai ấy - xuân thêm ấm,
Áo lính xanh màu - sóng chẳng quên.
Năm mới - hai không hai sáu mở,
Biển xa sóng vỗ - vẫn trong ta.

 

[Baoleo]

(Chuyện trong tháng của lính)
DANH XƯNG
Kể từ ngày có Quyết định này, bộ đội ta chính thức có danh xưng là:
-Quân đội nhân dân Việt Nam.

Trước đó, Các tên gọi chính của ‘bộ đội Cụ Hồ’ qua các giai đoạn, như sau:

1/Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân (22/12/1944 - 15/5/1945): Là đội quân chủ lực đầu tiên, tiền thân của QĐNDVN, thành lập tại Cao Bằng, nhấn mạnh tính chính trị.

2/Việt Nam Giải phóng quân (15/5/1945 - 11/1945): Sáp nhập từ nhiều lực lượng, trở thành lực lượng quân sự chính của Việt Minh giành chính quyền.

3/Vệ quốc đoàn (hoặc Vệ quốc quân) (11/1945 - 22/5/1946): Tên gọi sau khi nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời, tổ chức quân đội theo hướng thống nhất hơn.

4/Quân đội Quốc gia Việt Nam (22/5/1946 - 23/9/1954): Theo Sắc lệnh của Chủ tịch Hồ Chí Minh, tổ chức theo mô hình quân đội chính quy, thống nhất từ trung đoàn, tiểu đoàn.

5/Quân đội Nhân dân Việt Nam (từ 23/9/1954 đến nay): Tên gọi chính thức, thống nhất, đánh dấu bước phát triển mới, khẳng định bản chất cách mạng và phục vụ nhân dân.

 

[Bingboong]

Lịch sử không thể thay đổi được:
"CỨU QUỐC QUÂN: LỰC LƯỢNG VŨ TRANG ĐẦU TIÊN CỦA TA"

Đây là bài báo đăng trên Báo Nhân Dân ngày 15/12/1959:

Nhân dịp kỷ niệm 15 năm thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam: Cứu quốc quân: Lực lượng vũ trang đầu tiên của ta

Đại chiến thế giới lần thứ 2 bùng nổ. Dân tộc Việt Nam ta, với truyền thống bất khuất của một dân tộc anh hùng, lại được ánh hào quang của chủ nghĩa Mác-Lênin hướng dẫn, đã nhân cơ hội vùng lên dựng cờ Cứu quốc.

special.nhandan.vn

Cụ Phùng Chí Kiên lãnh đạo CQQ và khởi nghĩa Bắc Sơn bị Pháp chặt đầu năm 1941 đóng cọc bêu ở cầu Ngân Sơn (Chợ Rã), sau đó được người dân mang đi chôn giấu. Năm 2013 ngoại cảm Bích Hằng đã tìm được phần hài cốt này và dòng tộc cụ đã đưa về quê. Tuy nhiên chính quyền qua kiểm tra ADN đã không công nhận hài cốt này là của cụ.

Cụ Chu Văn Tấn tiếp tục lãnh đạo CQQ và đến năm 1945 là BTQP đầu tiên. Cụ mất năm 1984 sau nhiều năm bị quản thúc.

(Chuyện trong tháng của lính)
DANH XƯNG
Kể từ ngày có Quyết định này, bộ đội ta chính thức có danh xưng là:
-Quân đội nhân dân Việt Nam.

Trước đó, Các tên gọi chính của ‘bộ đội Cụ Hồ’ qua các giai đoạn, như sau:

 

[Baoleo]

Lịch sử không thể thay đổi được:
"CỨU QUỐC QUÂN: LỰC LƯỢNG VŨ TRANG ĐẦU TIÊN CỦA TA"

Đây là bài báo đăng trên Báo Nhân Dân ngày 15/12/1959:

Nhân dịp kỷ niệm 15 năm thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam: Cứu quốc quân: Lực lượng vũ trang đầu tiên của ta

Đại chiến thế giới lần thứ 2 bùng nổ. Dân tộc Việt Nam ta, với truyền thống bất khuất của một dân tộc anh hùng, lại được ánh hào quang của chủ nghĩa Mác-Lênin hướng dẫn, đã nhân cơ hội vùng lên dựng cờ Cứu quốc.

special.nhandan.vn

Cụ Phùng Chí Kiên lãnh đạo CQQ và khởi nghĩa Bắc Sơn bị Pháp chặt đầu năm 1941 đóng cọc bêu ở cầu Ngân Sơn (Chợ Rã), sau đó được người dân mang đi chôn giấu. Năm 2013 ngoại cảm Bích Hằng đã tìm được phần hài cốt này và dòng tộc cụ đã đưa về quê. Tuy nhiên chính quyền qua kiểm tra ADN đã không công nhận hài cốt này là của cụ.

Cụ Chu Văn Tấn tiếp tục lãnh đạo CQQ và đến năm 1945 là BTQP đầu tiên. Cụ mất năm 1984 sau nhiều năm bị quản thúc.

Một bên là 'Lực lượng vũ trang đầu tiên'
Một bên là 'Quân đội chủ lực đầu tiên'

Như thế, cũng được coi là hài hoà, bác Bingboong à

 

[Baoleo]

HOA GIẤY VÀ NGƯỜI LÍNH BIỂN

Hoa giấy hiên nhà quen nắng gió,

Cánh mỏng hun lên sắc nhật hồng.

Mưa nắng dập dồn không khuất chí,

Tuế nguyệt vùi sâu vẫn ngẩng lòng.

Trẻ trai Hải quân vai gánh biển,

Hiêu rồi luôn nhớ mắt trông Đông.

Giông tố rèn gan thành thép đá,

Dẫu đời vùi dập vẫn trung kiên.

--- /// ---

XIN CHÀO NĂM MỚI 2026.

 

[Baoleo]

TRÍCH NGANG
Trích ngang trong Hồ sơ tại đơn vị hiêu trí .

 

[Baoleo]

(Ngày xuân kể chuyện nghề)

ĐI TRÊN ĐỈNH HẢI VÂN

Có những chuyến đi trong đời, khi qua rồi, người ta mới nhận ra nó không chỉ là một hành trình công việc, mà là một dấu mốc nhỏ âm thầm nằm lại trong ký ức. Với tôi, chuyến leo lên đỉnh núi Hải Vân năm 1995 là một kỷ niệm như thế.

Hồi đấy, Tập đoàn của tôi, cử một nhóm chuyên gia (trong đó có tôi), nằm trong thành phần của đoàn khảo sát của JICA, để chuẩn bị cho dự án Hầm đường bộ Hải Vân. Nhiệm vụ nghe giản đơn: leo lên đỉnh núi, xác định trên thực địa vị trí cửa hầm thông gió – một đường hầm dài hơn 1.810 mét, đào thẳng từ hầm đường bộ lên tận đỉnh để bảo đảm lưu thông không khí cho cả công trình.

Nhưng cái giản đơn trên giấy tờ ấy, khi đặt vào thực tế của núi rừng Hải Vân, lại trở thành một cuộc thử thách đúng nghĩa.

Đèo Hải Vân vốn là nơi mang trong mình bao lớp trầm tích lịch sử.

Trước năm 1975, trên đèo Hải Vân, ta chỉ có 1 đại đội Công binh mà án ngữ toàn bộ tuyến huyết mạch của địch từ Huế vào Đà Nẵng. Và Hải Vân thì thuộc cả 2 tỉnh Thừa Thiên - Huế và Đà Nẵng.

Đây cũng là 1 lý do, để đoàn khảo sát của JICA chúng tôi, được tháp tùng bởi cả PA04 ( Phòng An ninh kinh tế) của Huế và Đà Nẵng, cũng như của PA06 (Phòng An ninh đối ngoại) của 2 tỉnh trên.

Hôm leo lên đỉnh Hải Vân để khảo sát, có 2 xe của đoàn JICA, 2 xe của bên An ninh 2 tỉnh, xe của Bộ Giao thông, 2 xe của 2 Sở Giao thông, xe của TEDI (bên phối thuộc của đoàn JICA), và sáng hôm ấy, cả một đoàn xe hoành tráng và hùng hổ nối đuôi nhau leo lên quốc lộ số 1 cũ.

Gió từ biển thổi ngược lên đèo mang theo hơi muối mằn mặn. Mây trắng bảng lảng trôi ngang sườn núi. Đến lưng chừng, cả đoàn dừng lại. Trước mặt là đỉnh Hải Vân mờ ảo trong màn sương, vừa gần mà vừa xa, vừa hiền hòa lại vừa thách thức.

Tôi nói với phía Việt Nam:

- Bọn tôi sẽ leo lên đến vị trí dự kiến làm cửa hầm thông gió, đứng trên đó nhìn bao quát và chụp ảnh. Nội dung công việc chính chỉ có vậy thôi.

Các cán bộ An ninh, Bộ Giao thông, Sở Giao thông đều nói họ chẳng lạ gì Hải Vân, vậy là chỉ có hai cậu của TEDI, và đoàn JICA là leo lên núi.

Con đường mòn lên đỉnh thật khó gọi là đường. Chỗ có, chỗ không, mất hút giữa lau lách. Đá sắc như lưỡi cưa, lau lách và cây rừng quấn chân người đi. Người Nhật vốn kỷ luật và bền bỉ mà mới chỉ leo được1/3 đường, đã thấy mồ hôi nhễ nhại, mạch máu ở thái dương căng phồng, phải dừng lại uống nước liên tục.

Hai cậu ở TEDI cũng đã oải, bèn nói:

- Hay là ta dừng lại ở đây, chụp vài ảnh. Sau đó về xem ‘không ảnh’ cũng là được rồi.

Câu này của TEDI, tôi không dịch cho đoàn JICA, mà bảo 2 cậu kia:

– Các cậu mệt thì nghỉ. Còn bọn tôi sẽ đi tiếp đúng theo tuyến bản đồ.

Thế là hai cậu kia, dù đã thấm mệt, lại lủi thủi đi theo. Có lẽ lúc ấy, trong lòng họ cũng không muốn mình trở thành kẻ bỏ cuộc giữa đường.

Hồi năm 1995 đó, tôi mới rời quân ngũ được vài năm, vẫn còn trẻ, chưa đến 40, lại luôn có hộp sâm Cao-ly cắt lát theo tiêu chuẩn, kè kè trong ba-lô, thỉnh thoảng tôi lại ngậm một lát.

Có lẽ vì thế, tôi vẫn luôn ‘tiên phong, gương mẫu, đạp qua lau lách, vượt núi băng băng’. Mỗi bước chân tiến lên là một lần tự nhủ: công việc đã nhận thì phải đi đến cùng. Giữa núi rừng lộng gió, tôi chợt thấy mình giống một kẻ lãng du đang tự mở đường cho chính mình.

Gần trưa, chúng tôi lên đến tọa độ dự kiến. Mây tan dần, ánh nắng bất ngờ tràn xuống như một phần thưởng. Trước mắt tôi mở ra một bức tranh rộng lớn đến choáng ngợp.

Phía Nam là Đà Nẵng – thành phố trẻ trung và hiện đại, Cảng Tiên Sa lấp lánh, bán đảo Sơn Trà xanh thẫm như nét vẽ mạnh mẽ trên nền trời. Phía Bắc lại là một thế giới hoàn toàn khác: vịnh Lăng Cô xanh biếc, đầm Lập An phẳng lặng, những mái nhà chài yên bình nép mình bên mép sóng. Núi non, biển cả, mây trời hòa vào nhau thành một tổng thể kỳ vĩ.

Tôi đứng rất lâu giữa gió. Trong lòng bỗng dâng lên một niềm kiêu hãnh lặng lẽ: mình vừa chạm tay vào một phần linh hồn của đất nước.

Đến quá trưa, Đoàn mới xuống đến chỗ để xe, gập lại tất cả các cán bộ tháp tùng, đang ngồi ngáp ruồi dưới chân núi, và đi đến nơi ăn trưa, đâu đó khoảng gần 2 giờ chiều.

Theo quy định, đoàn JICA đi công tác, bắt buộc phải tự túc nơi ăn, chốn ở bằng kinh phí của JICA, không được tơ hào ‘cây kim, sợi chỉ’ của địa phương.

Do có đoàn tháp tùng phía Việt Nam, nên tôi – chức danh là phó đoàn, mời họ cùng dùng cơm trưa.

Cơm trưa cũng đơn giản như bao lần. Chủ đạo vẫn là rau muống xào tỏi, trứng gà chiên, thịt chân giò heo thái mỏng. Hôm đó có khách, nên tôi quyết định gọi thêm món cá thu kho.

Theo đúng nguyên tắc ‘ngoại giao nhân dân’, tôi ngồi cùng mâm với phía đoàn tháp tùng.

Ăn được vài miếng, 1 tay trong đoàn tháp tùng đá chân tôi:

-Có phong bì bồi dưỡng, anh đưa luôn cho bọn tôi. Ăn uống đạm bạc thế này, bọn tôi xin rút lui sớm.

Tôi ngạc nhiên suýt ngẹn.

Vội bỏ miếng trứng rán cắn dở xuống bát, tôi bèn dùng kiến thức được tu dưỡng trong các lớp chính trị, để thuyết trình về:

-Sự giúp đỡ của các tổ chức Quốc tế với Việt Nam, là cầu nối nhân đạo và hợp tác phát triển bền vững, giúp giảm gánh nặng nợ công, tập trung nguồn lực vào các lĩnh vực thiết yếu như y tế, giáo dục, giảm nghèo, nâng cao năng lực thể chế, thể hiện tinh thần sẻ chia, hỗ trợ Việt Nam phát triển cơ sở hạ tầng, thích ứng biến đổi khí hậu và hội nhập quốc tế, đồng thời chuyển giao công nghệ và kinh nghiệm quản lý quý báu.

-Vậy nên, không có phong bì cho các việc đó.


Chuyến khảo sát kết thúc. Nhiều năm sau, ngày 27 tháng 8 năm 2000, hầm đường bộ Hải Vân chính thức khởi công. Rồi đến ngày 5 tháng 6 năm 2005, công trình hoàn thành, mở ra một con đường mới xuyên qua lòng núi, thay cho những khúc cua hiểm trở của đèo xưa.

Tôi tin rằng, công trình được hoàn thành tốt đẹp, là do sự lãnh đạo sáng suốt của ‘trên’, và được sự giúp đỡ chí tình của quốc tế, chứ không phải là do bài giảng chính trị ‘về không phong bì’ của tôi hồi năm 1995.

Mỗi lần đi qua hầm, tôi lại nhớ buổi trưa năm 1995 ấy, nhớ con đường mòn gập ghềnh, nhớ mây trắng quấn quanh đỉnh Hải Vân và cả bữa cơm rau muống – và bài giảng chính trị đầy kỷ niệm, và là chút kiêu hãnh lặng thầm của kẻ đi mở đường.

 

[Baoleo]

TUYẾN GIAO LIÊN 107

Có những con đường đi qua một lần rồi thôi. Nhưng cũng có những con đường, dù chiến tranh đã lùi xa, dù đời người đã sang bên kia dốc, vẫn không ngừng hiện lên trong ký ức — như thể ta vẫn còn đang bước tiếp cuộc hành quân năm nào.

Và với tôi, những con đường ấy mang một cái tên rất giản dị: tuyến giao liên.

Kể từ năm 1974 thoát ly gia đình, đến năm 2025 nghỉ hưu, cuộc đời tôi luôn gắn liền với những cuộc hành quân. Những cuộc hành quân thời chiến binh và những chuyến bay business, khi đã về với đời thường. Những cuộc hành quân, luôn gắn liền với những tuyến giao liên.

Xuân đã về, đã xa rồi mùa thu phiêu lãng lá vàng và mùa đông lạnh giá nơi Bắc ải.

Mỗi lúc giao mùa, lại gợi nhớ đến những chặng đường hành quân qua mọi miền đất nước, qua mọi không gian và qua mọi thời gian, ta lại thấy muôn sắc mầu của Đất nước.

Ngoài mầu xanh bát ngát của núi rừng, còn có những đóa hoa đỏ, cháy rực suốt dọc đường hành quân.

Mầu đỏ như là một cuộc chạy tiếp sức, chuyển sắc đỏ cho cỏ cây bốn mùa, vượt qua không gian, vượt qua thời gian.

Mùa xuân, các cánh rừng cao su sau mùa chút nhựa, đang cháy đỏ rực lá cành suốt dọc đường 20 từ ngã ba Dầu Giây lên nam Tây Nguyên.

Sang mùa hè, mầu lửa cháy ấy lại truyền sắc đỏ cho những búp hoa chuối rừng mênh mông miền MaDaHoai.

Mùa thu hanh hao nắng vàng miền Bắc, mầu đỏ tin yêu được truyền tiếp cho những cánh hoa Pơ Lang. Những đóa hoa Pơ Lang cháy đỏ ngay cả trong những cơn mưa rào tầm tã của miền cao nguyên. Mùa thu với hương cốm se lạnh Hà Nội, thì ở Tây Nguyên đang mùa mưa chính vụ. Mùa của cành lá đâm chồi và là mùa của sắc đỏ Pơ Lang.

Sang mùa đông giá lạnh, sương mù ngăn cản các chuyến bay hạ cánh xuống các sân bay vùng châu thổ sông Hồng. Thì lúc này, mầu đỏ được truyền vào cho trái qủa cà phê. Mầu đỏ cà phê lúc này còn pha thêm một chút hương sắc tím. Đã qua mấy mùa trăng xa nhau, nhớ tím mầu hoang hôn, là phải lắm rồi.

Và bây giờ đang là chớm mùa xuân Hà Nội, nhưng là mùa khô, mùa lá đỏ Tây Nguyên.

Chuyện đời thật gần nhưng cũng thật xa. Chỉ có mầu đỏ vẫn rực cháy, xuyên suốt thời gian, vượt qua không gian.

Và bây giờ đang là mùa khô Tây Nguyên, mùa của ào ào lá đỏ, mùa của đầy trời bụi đỏ bazan.

Giao mùa, mùa Đông đang dần trôi, và mùa Xuân đã lại đang lấp ló phía chân trời.

Mùa xuân đang đến, mùa của hành quân, mùa của sắc đỏ chuyển giao.



Vòng quay đời người cứ lặng lẽ xoay, nhưng ký ức về những con đường giao liên thời chiến binh và những chuyến bay business vẫn còn đó, mát như hơi thở rừng già, êm như làn mây trôi dưới cánh bay, đủ để sưởi ấm lòng người lính khi tóc đã bạc màu năm tháng.

Nếu như nơi trùng khơi xa thẳm, những người lính biển canh giữ quần đảo Trường Sa, mỗi khi bắt gặp các cánh bay Su-30MK2 chao nghiêng trên vòm trời quần đảo, lòng lại chợt thấy đất liền như gần thêm một bước. Trong khoảnh khắc ấy, biển rộng bỗng bớt cô quạnh, bởi phía sau họ vẫn là Tổ quốc, vẫn thấy như có lực lượng yểm trợ cạnh mình. Rồi mỗi lần những có những hạm tầu, như các HQ 966 ngày xưa, hay 561- 571 hôm nay, từ đất liền vượt sóng ghé vào đảo, mang theo hơi ấm quê nhà cùng tiếng cười thân thuộc, người lính Hải quân lại thấy tuyến giao liên giữa đất liền và biển đảo chưa bao giờ đứt đoạn — nó vẫn âm thầm chảy, như mạch máu nối liền tim với tim.

Và với người cựu lính Hải quân đã rời quân ngũ, chỉ cần bắt gặp bóng dáng con xe 107 quen thuộc, lăn bánh trên đường quê, lòng lại dâng lên cảm giác bình yên khó tả — như thấy cả một tuyến giao liên năm xưa vẫn còn thông suốt, nối xóm nhỏ thân thương với muôn nẻo đất nước, nối quá khứ gian lao với hôm nay thanh bình.

 

[Baoleo]

(Ngày xuân kể chuyện nghề - 2)

HẦM ĐƯỜNG BỘ HẢI VÂN RA ĐỜI NHƯ THẾ NÀO

Sáng 5/6/2005, khi dòng xe đầu tiên lăn bánh qua Hầm Hải Vân, sau khi được Thủ tướng Phan Văn Khải, ông Norio Hattori - Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Nhật Bản tại Việt Nam cắt băng khánh thành, thì ít ai biết rằng, vào một buổi trưa đúng mười năm trước, chúng tôi còn lội bộ giữa mây núi Hải Vân để đi tìm vị trí cửa hầm thông gió. Khi đó hầu như chưa ai hình dung nơi đây sẽ có một công trình vĩ đại như hôm nay.

Và phần 2 của ký sự ‘Đi trên đỉnh Hải Vân’, sẽ là câu chuyện kể về ‘Hầm đường bộ Hải Vân ra đời như thế nào’.

****

Gần trưa, chúng tôi lên đến tọa độ dự kiến của ‘Cửa hầm thông gió’. Mây tan dần, ánh nắng mùa xuân bất ngờ ùa xuống như một phần thưởng dành những kẻ bền gan. Trước mắt tôi biển trời mở ra một bức tranh rộng lớn choáng ngợp tâm hồn. Dưới kia cảng Tiên Sa với những đường cong vũ nữ tuyệt đẹp đang khỏa thân lấp lánh dưới nắng. Bán đảo Sơn Trà xanh thẫm bóng núi, như một nét sơn dầu mạnh mẽ vạch ngang nền trời. Tôi nhìn ra hướng Bắc. Vịnh Lăng Cô như một tấm gương in bóng mây xanh biếc. Đầm Lập An phẳng lặng, những mái nhà xóm chài yên bình nép mình bên mép sóng. Núi non, biển cả, mây trời hòa với nhau thành một bức tranh phong cảnh panorama vừa kỳ vĩ vừa mềm mại dịu dàng.

Tôi đứng rất lâu giữa những cơn gió lộng, lòng dâng lên một niềm kiêu hãnh lặng lẽ. Những ngọn gió nghìn năm của đất nước đang thổi qua lay động tâm hồn tôi.

Tôi đưa mắt ngắm nhìn con diều hâu sải đôi cánh rộng, đang lúc lắc cái mỏ vàng, và toan định giơ tay vẫy chào nó một cách hoà bình, thì con diều hâu đột ngột lao vút lên trời xanh, bởi tiếng vang rền trầm đục của ngài Watanabe trưởng đoàn:

-Bim à, ta trao đổi về phương án thiết kế ngay tại thực địa nào.



***

Đó là tháng 2 năm 1995 — thời điểm dự án ‘Hầm đường bộ Hải Vân’ còn hoàn toàn vắng bóng trên các phương tiện truyền thông. Hầu như không có ai biết sẽ có một công trình hoành tráng như bây giờ chúng ta đã thấy.

Đoàn JICA của chúng tôi, theo nhiệm vụ, được gọi là ‘Task Force Team’ – nghĩa đen của tiếng Việt là ‘Đội tiền trạm cho dự án tương lai’.

Năm 1994, chỉ mới có MOU (Biên bản ghi nhớ) giữa hai chính phủ Nhật Bản và Việt Nam, là sẽ có ý định sử dụng vốn ODA của Nhật, cho dự án Hải Vân.

Cuối năm 1994, ‘Task Force Team’ của Hải Vân được thành lập, trong đó có tôi. Tháng 2 năm 1995, ‘Hải Vân Task Force Team’ đi khảo sát vị trí cửa Hầm thông gió, như câu chuyện đang kể.

Sau khi có kết quả và báo cáo của ‘Hải Vân Task Force Team’ về việc đồng ý và viết lên khung, viết lên nét lớn của dự án, thì phía Nhật Bản mới dựa vào đấy, để bắt tay vào làm ‘Dự án tiền khả thi’ vào cuối năm 1995 đó.

Năm 1996, khi ‘Dự án tiền khả thi’ này được chính phủ của 2 nước bỏ phiếu thuận, thì lúc đó mới có thể ký Công hàm của Bộ ngoại giao 2 nước, về việc đưa dự án vào kế hoạch tài trợ vốn ODA. Và từ đó mới có tiền tạm ứng từ nguồn ODA, để làm ‘Dự án khả thi’. Lúc này, tin tức về dự án ‘Hầm đường bộ Hải Vân’ mới có thể xuất hiện rụt rè trên các phương tiện truyền thông.

Sau giai đoạn ‘Dự án khả thi’, sẽ là giai đoạn ‘Đấu thầu thiết kế’, và ‘Đấu thầu thi công’. Lúc này, thì tin tức mới bắt đầu nở rộ trên báo chí. Đó là những năm 1998-1999.

Sau đó là ‘Lễ khởi công’ rầm rộ và hoành tráng vào tháng 8 của năm 2000. Báo chí nhất loạt tốn giấy mực, để cổ động cho dự án. Và người dân cả nước, mới bắt đầu nghe đến tên dự án ‘Hầm đường bộ Hải Vân’.

Đến tháng 6 năm 2005, công trình được khánh thành. Người dân được thụ hưởng một công trình giao thông hiện đại bậc nhất Đông Nam Á ở tại thời điểm đó.



***

Nên nhớ rằng, cho đến năm 1994, nền kỹ thuật xây dựng của Việt Nam, vẫn là theo tiêu chuẩn của ‘Gốt’ (ГОСТ) của Nga, khi lập kế hoạch và tiến độ, sang lắm thì ta lập được trên phần mềm Excel, theo phương pháp sơ đồ Péc, thi công đường hầm thì hoành tráng nhất là ở Công trình thuỷ điện Hoà Bình do Liên Xô giúp đỡ và cầm tay chỉ việc, vẫn chỉ là phương pháp khoan nổ truyền thống. Máy móc thi công vẫn chủ yếu là khoan tay.

Còn ở dự án ‘Hầm đường bộ Hải Vân’, ‘Hải Vân Task Force Team’ yêu cầu phải dùng tiêu chuẩn ASTM. Đây là bộ tiêu chuẩn quốc tế, được ban hành bởi Tổ chức ASTM (Hoa Kỳ) nhằm đảm bảo chất lượng, an toàn và hiệu suất cho vật liệu, sản phẩm, hệ thống và dịch vụ trong nhiều ngành công nghiệp, bao gồm cả xây dựng.

Thi công hầm bắt buộc áp dụng phương pháp đào hầm mới của Áo (NATM), áp dụng cho cả hầm thông gió, hầm chính và các hệ thống phụ trợ. Dùng NATM là khi khoan mìn cho nổ đá, các kỹ sư làm vòm cho hầm kết hợp với bê tông phun... để tạo kết cấu tự chống đỡ. Công nghệ này tiết kiệm hơn phương án làm vỏ hầm bằng bê tông cốt thép dày 1 m của Nga ở Sông Đà.

Lập kế hoạch và tiến độ ở dự án Hải Vân, phải dùng phần mềm Primavera P3, và tiến độ theo phương pháp Critical Path Method (CPM). Đây là mô hình quản lý dự án sử dụng các thuật toán để tính toán ước tính thời gian và tạo nên sơ đồ mạng lưới.

Máy thi công phải sử dụng ‘boomer 2 cần’ (Máy khoan 2 cần) xác định vị trí bằng tia laser.

Đây là những điều hoàn toàn còn lạ lẫm với các kỹ sư Việt Nam ở thời điểm đó. Nhưng muốn tiến bộ, muốn theo kịp thế giới, bắt buộc phải áp dụng các biện pháp trên.

Minh chứng:

-Ở dự án Hầm thuỷ điện Sông Đà, tốc độ đào hầm là 80 mét/tháng. Còn ở dự án làm hầm vận tải ở Nghi Sơn của KG chúng tôi, năm 1997 đã là 300 mét/tháng.



***

Quay lại cuộc họp trên thực địa tại của hầm thông gió hôm đấy, ngài Watanabe trưởng đoàn yêu cầu phải xác định nhanh:

- Tuyến đường công vụ và vận hành sau này của hầm thông gió,

-Biện pháp thi công hầm thông gió.

Với tư cách là chuyên gia công binh và là người thấu hiểu tầm quan trọng của tuyến đường quốc lộ số 1 cũ, tuyến đường độc đạo vận tải Bắc – Nam, tôi ra sức bảo vệ biện pháp thi công kết hợp giữa đào từ dưới lên, và từ trên xuống. Vì đây là biện pháp làm giảm thiểu việc vận chuyển chất thải, cũng như cung cấp nguyên vật liệu, trong quá trình thi công đường hầm thông gió, nhằm tránh ảnh hưởng tiêu cực đến năng lực vận tải của tuyến đường quốc lộ số 1 đi qua đèo Hải Vân, vốn đã rất khó khăn.

Sau này, biện pháp đó đã được ghi vào báo cáo để chuyển cho các chuyên gia ở giai đoạn làm ‘Tiền khả thi’.

Công việc khảo sát vị trí của hầm thông gió trên đỉnh đèo Hải Vân, vừa mệt nhọc về thể xác, vừa căng thẳng trí óc khi thảo luận các vấn đề kỹ thuật, nhưng cuối cùng, kết quả là khả quan đối với ‘Hải Vân Task Force Team’.



***

Mặc dù ‘Task Force Team’ luôn vô hình với truyền thông, nhưng chúng tôi vẫn là những con người cụ thể, vẫn cần có phút giây nghỉ ngơi.

Và quá trưa muộn, đoàn chúng tôi hoàn thành công việc, xuống đến chỗ để xe gặp lại các đoàn cán bộ tháp tùng. Tôi, với chức danh là phó đoàn công tác JICA, mời anh em các đoàn cùng kiếm quán dùng cơm trưa.



***

Ngày 5/6/2005, khi làm Lễ khánh thành ‘Hầm đường bộ Hải Vân, thì lúc ấy, những người của ‘Hải Vân Task Force Team’, đã đi đánh giá và nghiên cứu cho công trình khác của xứ Nam, từ rất lâu rồi.

Nếu như những người lính trinh sát mở đường Trường Sơn từ năm 1959 của Thượng tá Võ Bẩm, là những người vô hình, là ‘đi không dấu – nấu không khói – nói không tiếng’. Nhờ có những người lính trinh sát ấy, mà đến khoảng năm 1965, tuyến đường Trường Sơn mới hoành tráng và được ca ngợi qua vô vàn ca khúc về Trường Sơn, làm náo nức lòng các chàng trai lên đường tòng quân cứu nước.

Thì ‘Hải Vân Task Force Team’ cũng như vậy. Họ không chỉ giống như những người lính trinh sát của tuyến đường Trường Sơn hồi năm 1959, mà còn giống như những nhà lập kế hoạch 5 năm cho một quốc gia. Họ đưa ra các ý tưởng lớn cho dự án.

Ngày nay, ngay đến hình ảnh ‘Lễ khánh thành Hầm đường bộ Hải Vân năm 2005’, cũng hầu như đã biến mất khỏi các kho tư liệu truyền thông, thì những người đã góp phần khai sinh ra công trình, vô hình trước thông tin, là đúng lắm rồi.

Công trình thì ở lại, còn những người mở đường lại tiếp tục đi nơi khác.

Nhưng riêng tôi vẫn luôn thấy ấm lòng — như một người từng quen đứng phía sau bản đồ tác chiến hay kế hoạch triển khai dự án, hơn là đứng trước ánh đèn sân khấu. Và ký ức về những ngày đầu trên đỉnh Hải Vân vẫn luôn là một trong những phần đẹp nhất của đời làm nghề. Nơi mà ngày ấy, giữa mây gió trên đỉnh đèo, chúng tôi mới chỉ có trong tay bản đồ, niềm tin, và một con đường còn nằm trong tưởng tượng.



Hình minh họa là ‘Lễ khánh thành’ năm 2005 – Một hình ảnh duy nhất quá hiếm hoi, còn có thể tìm thấy trên truyền thông.

Hình khác là con đường đèo Hải Vân – mãi vẫn là “Thiên hạ đệ nhất hùng quan’

 

[Baoleo]

Sài Gòn, mùa xuân 1994 – năm đầu tiên nhận cấp hàm DGM và chiếc xe công vụ đầu tiên.
Ba mươi năm sau, ngày cuối năm 2024 nghỉ hưu – cấp hàm vẫn như thuở ban đầu, chỉ có xe được cấp phát theo cương vị công tác là thay đổi theo năm tháng.
NOTE:
-Xưa kia, khi đã đánh xong trận mạc và giải ngũ, triều đình vẫn cho các tướng trận được mang theo về bản quán: Ngựa chiến, giáo mác, cung tên: những vũ khí đã đi theo tướng quân qua các trận đánh.
-Thì ngày nay, khi về với đời thường, Tổng hành dinh Tokyo, cũng cấp phát vĩnh viễn cho cựu DGM và được mang theo về: con xe 75 NN, mobile phone, computer, bộ bàn ghế thường dùng và các cái.
Tổng hành dinh Tokyo chỉ giữ lại các nữ trợ lý ở mọi thời kỳ, không cho theo về cùng cựu DGM. Thôi thì cũng được.

-Năm 1994

-Năm 2000

-Năm 2025, khi đã nghỉ hưu:

-À, con ngựa 75 NN, đã từng đưa rất nhiều các cụ CCB đi thăm thú nhiều nơi.

 

[Sứa.]

tuần dương hạm hạng nặng USS Newport News (CA-148) lớp Des Moines, tuần dương hạm hạng nhẹ mang tên lửa USS Providence (CLG-6) lớp Providence, khu trục hạm mang tên lửa USS Robison (DDG-12) lớp Charles F. Adams và khu trục hạm USS Rowan (DD-782) lớp Gearing

Em hỏi bác chút:
Thấy tàu chiến toàn đc đặt là lớp nọ lớp kia. Mỹ, Nga, Nhật, Tàu....đều đặt nhưng các lớp đều ko giống nhau, vậy lớp ở đây nghĩa là gì? Và có tiêu chuẩn chung gì trên TG hay là nước nào tự đặt theo nước đó?

 

[Baoleo]

Em hỏi bác chút:
Thấy tàu chiến toàn đc đặt là lớp nọ lớp kia. Mỹ, Nga, Nhật, Tàu....đều đặt nhưng các lớp đều ko giống nhau, vậy lớp ở đây nghĩa là gì? Và có tiêu chuẩn chung gì trên TG hay là nước nào tự đặt theo nước đó?

Câu hỏi của bạn rất hay, vì chữ “lớp” trong tàu chiến không phải ai cũng hiểu đúng.

Xin trả lời vắn tắt như sau:



“Lớp” tàu chiến nghĩa là gì?

Trong quân sự hải quân, “lớp” (class) là:

Nhóm các tàu được thiết kế cùng một kiểu, cùng bản thiết kế kỹ thuật cơ bản.

Tức là:

Cùng thiết kế thân tàu

Cùng cấu hình động cơ

Cùng hệ thống vũ khí chính

Cùng vai trò tác chiến

Ví dụ:

Arleigh Burke-class là lớp tàu khu trục của Mỹ.

Kongo-class là lớp khu trục của Nhật.

Type 055-class là lớp tàu khu trục cỡ lớn của Trung Quốc.

Mỗi lớp có thể có nhiều chiếc giống nhau.

Ví dụ: Lớp Arleigh Burke có hơn 70 tàu.

Vì sao các “lớp” giữa các nước không giống nhau?

Vì mỗi nước:

Có học thuyết quân sự khác nhau

Có công nghệ khác nhau

Có ngân sách khác nhau

Có mục tiêu chiến lược khác nhau

Ví dụ:

Mỹ thiết kế để tác chiến toàn cầu.

Nga ưu tiên hỏa lực mạnh, tên lửa tầm xa.

Nhật tập trung phòng thủ tên lửa.

Trung Quốc chú trọng mở rộng tầm hoạt động đại dương.

Cho nên “lớp” chỉ có nghĩa trong nội bộ một quốc gia, không phải chuẩn chung toàn cầu.

Tên lớp được đặt theo nguyên tắc nào?

Thông lệ quốc tế (nhưng không bắt buộc):

Tên lớp thường lấy theo tên chiếc tàu đầu tiên của lớp đó.

Ví dụ:

Lớp Arleigh Burke lấy theo chiếc USS Arleigh Burke đầu tiên.

Lớp Kongo lấy theo chiếc JS Kongo đầu tiên.

Nhưng:

Nga đôi khi dùng số hiệu thiết kế (ví dụ Project 22350).

Trung Quốc hay dùng “Type” (Type 052D, Type 055).

NATO đặt tên khác để dễ phân loại.

Có tiêu chuẩn quốc tế chung không?

Không có một “tiêu chuẩn đặt lớp toàn cầu” nào bắt buộc cả.

Chỉ có:

Phân loại chung: tàu khu trục (destroyer), tuần dương hạm (cruiser), hộ vệ (frigate), tàu ngầm…

Nhưng tiêu chí kích thước và sức mạnh giữa các nước có thể khác nhau.

Ví dụ:

Tàu khu trục Type 055 của Trung Quốc có lượng giãn nước gần bằng tuần dương hạm của Mỹ.

Tóm lại

Khái niệm Nghĩa

Lớp tàu Nhóm tàu cùng thiết kế

Ai đặt? Từng quốc gia tự đặt

Có chuẩn chung? Không bắt buộc

Tên lớp Thường theo tàu đầu tiên

 

[Sứa.]

Câu hỏi của bạn rất hay, vì chữ “lớp” trong tàu chiến không phải ai cũng hiểu đúng.

Xin trả lời vắn tắt như sau:



“Lớp” tàu chiến nghĩa là gì?

Trong quân sự hải quân, “lớp” (class) là:

Nhóm các tàu được thiết kế cùng một kiểu, cùng bản thiết kế kỹ thuật cơ bản.

Tức là:

Cùng thiết kế thân tàu

Cùng cấu hình động cơ

Cùng hệ thống vũ khí chính

Cùng vai trò tác chiến

Ví dụ:

Arleigh Burke-class là lớp tàu khu trục của Mỹ.

Kongo-class là lớp khu trục của Nhật.

Type 055-class là lớp tàu khu trục cỡ lớn của Trung Quốc.

Mỗi lớp có thể có nhiều chiếc giống nhau.

Ví dụ: Lớp Arleigh Burke có hơn 70 tàu.

Vì sao các “lớp” giữa các nước không giống nhau?

Vì mỗi nước:

Có học thuyết quân sự khác nhau

Có công nghệ khác nhau

Có ngân sách khác nhau

Có mục tiêu chiến lược khác nhau

Ví dụ:

Mỹ thiết kế để tác chiến toàn cầu.

Nga ưu tiên hỏa lực mạnh, tên lửa tầm xa.

Nhật tập trung phòng thủ tên lửa.

Trung Quốc chú trọng mở rộng tầm hoạt động đại dương.

Cho nên “lớp” chỉ có nghĩa trong nội bộ một quốc gia, không phải chuẩn chung toàn cầu.

Tên lớp được đặt theo nguyên tắc nào?

Thông lệ quốc tế (nhưng không bắt buộc):

Tên lớp thường lấy theo tên chiếc tàu đầu tiên của lớp đó.

Ví dụ:

Lớp Arleigh Burke lấy theo chiếc USS Arleigh Burke đầu tiên.

Lớp Kongo lấy theo chiếc JS Kongo đầu tiên.

Nhưng:

Nga đôi khi dùng số hiệu thiết kế (ví dụ Project 22350).

Trung Quốc hay dùng “Type” (Type 052D, Type 055).

NATO đặt tên khác để dễ phân loại.

Có tiêu chuẩn quốc tế chung không?

Không có một “tiêu chuẩn đặt lớp toàn cầu” nào bắt buộc cả.

Chỉ có:

Phân loại chung: tàu khu trục (destroyer), tuần dương hạm (cruiser), hộ vệ (frigate), tàu ngầm…

Nhưng tiêu chí kích thước và sức mạnh giữa các nước có thể khác nhau.

Ví dụ:

Tàu khu trục Type 055 của Trung Quốc có lượng giãn nước gần bằng tuần dương hạm của Mỹ.

Tóm lại

Khái niệm Nghĩa

Lớp tàu Nhóm tàu cùng thiết kế

Ai đặt? Từng quốc gia tự đặt

Có chuẩn chung? Không bắt buộc

Tên lớp Thường theo tàu đầu tiên

Cảm ơn bác, nhưng em thắc mắc đã ko có tiêu chuẩn chung sao các nước cứ gọi giống nhau là "lớp" ấy? Sao ko đặt 1 kiểu khác để gọi riêng mà phải bắt chước nhau?