ông Bảo Ninh hiểu và suy nghĩ rồi viết theo điều diễn ra trong đầu ông ý, cá nhân em hoàn toàn không đồng tình và em cũng dùng chữ tư tưởng , suy nghĩ sai lệch về những điều ông BN viết, và điều em chờ là thái độ của người Việt, cơ quan quản lý NN.
À, em nhớ mang máng “Tụi Tui , Tâm Thắm Thù Thằng T.” Khi chơi trò gieo đồng vần chữ T.
Rừng Xà nu, Đất nước đứng lên…cực kỳ …cảm xúc
Rừng Xà nu có anh T nú hay sao cụ nhỉ. Em học hồi c3, nhớ học mà cứ cười mãi đoạn thằng địch bị anh bóp cổ hỏi mày có biết tao là ai không. Trong khi hai bên không quen biết nhau.
em chỉ nhớ “xâu táo” , và vòm ngực của cụ già làng chắc nịch khi trả lời dứt khoát đi theo Đảng, mang lại cảm giác tin tưởng, vững vành
Thôi cụ ơi, cụ đi lính ngày nào chưa mà chém như thật. BN là cựu CB từng ra trận đấy, cụ cầm súng đc ngày nào chưa? cụ nghe cụ Dương Nguyên Tường, một CCB, một lính chiến thực sự. Sau này là một nhà ngoại giao, là Đại Sứ của Việt Nam tại Brazil viết này. Bài được rút ruột viết ra từ một người trong cuộc nên nó đau, nó thấm. Để xem cụ CCB này thấy cái thật nó thế nào:
Dương Nguyên Tường
Cụ Tường thật dũng cảm và đáng kính trọng...Thôi cụ ơi, cụ đi lính ngày nào chưa mà chém như thật. BN là cựu CB từng ra trận đấy, cụ cầm súng đc ngày nào chưa? cụ nghe cụ Dương Nguyên Tường, một CCB, một lính chiến thực sự. Sau này là một nhà ngoại giao, là Đại Sứ của Việt Nam tại Brazil viết này. Bài được rút ruột viết ra từ một người trong cuộc nên nó đau, nó thấm. Để xem cụ CCB này thấy cái thật nó thế nào:
"NỖI BUỒN CHIẾN TRANH & NỖI ĐAU HÒA BÌNH
Ta đọc Nỗi buồn chiến tranh của Bảo Ninh năm 1991 sau khi cuốn tiểu thuyết này được giải thưởng văn học. Hồi đó còn đang vật lộn mưu sinh nên chẳng quan tâm mấy đến văn học nghệ thuật nhưng thấy cái tên là lạ, hay hay lại được giải thưởng nên vì tò mò mà đọc thôi.
Nhưng bập vào là đọc một hơi đến sáng luôn. Còn vài chục trang mang lên cơ quan tranh thủ lúc giao ban đọc nốt. Đọc xong gấp lại, ta nhìn quyển sách như nhìn một con quái vật, chửi thầm: mẹ, viết hay thế!
Hồi đó có rất nhiều tiểu thuyết viết về chiến tranh và lính chiến nhưng tuyệt đại đa số viết theo một hướng tuyên truyền định sẵn nên không thật về nội dung, nhạt hoét về nghệ thuật, đọc tức anh ách!
Nỗi buồn chiến tranh khác hẳn! Cứ như là Bảo Ninh, cùng tuổi ta, cũng lính chiến thứ thiệt, không chỉ viết cho hắn mà còn cho riêng ta đồng thời cho tất cả những thằng lính chiến đã chết hay đang sống khắc khoải, ngơ ngác và bàng hoàng sau những tháng năm bom đạn kinh hoàng trở về với đời thường nghiệt ngã.
Những dòng viết về đạn bom, về rừng rú, về lính tráng thật hơn cả thật. Những dòng viết về đời đời hơn cả đời. Còn những dòng viết về tình thì thôi rồi, ngất ngây và đau đớn như bất cứ mối tình thứ thiệt nào!
Tất cả tạo nên một cái nhìn khách quan, thật lòng, đau đớn nhưng nhân văn không chỉ về cuộc sống thời hậu chiến mà còn về cuộc chiến, một cuộc chiến mà Bảo Ninh, ta và rất nhiều đồng đội của ta đã vô tư, hồ hởi, tình nguyện tham gia để rồi chỉ sau vài trận đánh mới nhận ra rằng chém giết lẫn nhau chẳng có gì là vinh quang cả!
Có rất nhiều chi tiết đời thường hấp dẫn và kì quái của những thằng lính chiến không được kể nhưng cũng có rất nhiều chi tiết hư cấu một cách thái quá trong quyển sách này.
Chuyện thường tình thôi vì nếu không hư cấu đã không phải là tiểu thuyết!
Mà đó lại là một tiểu thuyết viết về thân phận con người, cụ thể hơn, thân phận một chiến binh rã rời trở về sau chiến tranh và bàng hoàng thấy cuộc sống mà vì nó mình hi sinh không đẹp như vẫn tưởng. Đã thế cuốn tiểu thuyết này lại xuất hiện vào thời điểm mà ông Đại tướng lừng danh bị điều đi làm Trưởng ban Kế hoạch hóa gia đình và những người lính vừa ra khỏi trận mạc kinh hoàng thì “đầu đường đại tá vá xe, cuối đường trung tá bán chè đỗ đen"
Có lẽ vì thế mà khi nó xuất hiện ở những năm đầu của thời kì “đổi mới” đã được đón nhận một cách đặc biệt bởi những độc giả chân chính và có khả năng cảm thụ cái đẹp đồng thời được nhận giải thưởng văn học một cách rất xứng đáng cả về nội dung và nghệ thuật.
Nhưng cũng chính vì thế mà nó bị lên án, quy chụp và thóa mạ không chỉ bởi những kẻ cuồng tín, ngu si mà bởi cả giới chức và đặc biệt là các “cơ quan chức năng”! Làn sóng lên án tác phẩm này dữ dội và khủng khiếp đến mức Ban tổ chức giải thưởng phải thu hồi giải thưởng và các thành viên, toàn những nhà văn kì cựu, vừa mới hôm qua còn ca ngợi tác phẩm này hết lời hôm nay đã phải nghiêm khắc kiểm điểm trước tổ chức và quay ra phê bình, thậm chí đánh giá Bảo Ninh chẳng ra cái quái gì. Hồi đó, ta đã nhìn mấy tay nhà văn này bằng con mắt khinh bỉ!
Riêng với ta, Nỗi buồn chiến tranh mãi mãi là một tác phẩm hay nhất viết về thân phận người lính trong và sau chiến tranh!
Sau khi đọc Nỗi buồn chiến tranh ta không đọc thêm bất cứ quyển sách văn học nào của Việt Nam đương đại nữa!
Gần đây, thấy cộng đồng mạng dậy sóng sau khi Nỗi buồn chiến tranh được vinh danh là một trong 50 tác phẩm văn học hay nhất sau 1975, lại vì tò mò, ta tìm hiểu và được biết tác phẩm này đã nổi tiếng ở tầm thế giới. Đồng thời ta nhận thấy giới chức và các “cơ quan chức năng” đã có thay đổi căn bản về tư duy và nhận thức khi đánh giá Nỗi buồn chiến tranh là một trong những tác phẩm văn học danh giá của nước nhà. Đây thật sự là tín hiệu đáng mừng!
Nhưng cũng đáng buồn thay khi còn rất nhiều người lên án, thóa mạ và sỉ nhục Nỗi buồn chiến tranh cũng như tác giả của nó y như cách đây 30 năm. Những kẻ ngu si, cuồng tín thì không nói làm gì nhưng đáng nói hơn là trong số đó có cả tướng tá quân đội, giáo sư tiến sĩ và thậm chí cả các văn nhân! Rõ ràng nhận thức của một bộ phận không nhỏ dân chúng xứ này đã bị ai đó đúc bằng một cái khuôn cũ kĩ, bảo thủ và ngu muội của 30 năm trước!
Trong bối cảnh đó ta đọc lại Nỗi buồn chiến tranh.
Có lẽ đọc trong bối cảnh khác, tâm thế khác, điều kiện khác nên chỉ đọc hết một chương ta lại phải dừng lại nghỉ vì không thể đọc tiếp.
Không thể đọc tiếp vì chương này làm ta nhớ cồn cào những cánh rừng Tây Nguyên bạt ngàn che chở ta năm nào nay tan hoang xơ xác, chương kia như làm sống lại những trận đánh thắng có, thua có nhưng trận nào cũng đầy người chết, toàn những người chung dòng máu Việt!
Không thể đọc tiếp vì chương này làm ta nhớ ngất, nhớ ngây cô em xóm đạo, 17 trăng tròn, đẹp như thiên thần, sẵn sàng dâng hiến mà ta không dám vì… sợ bị kỉ luật, chương kia dẫn ta về xã Đồng Tâm, một trong những trung tâm huấn luyện đặc công lừng lẫy một thời nhưng cũng là nơi cụ Kình, một đảng viên yêu nước thương dân đã bị ai đó găm vào ngực vài viên đạn!
Không thể đọc tiếp vì vừa đọc ta vừa nhớ lại vào tháng 10 năm 1975, cùng hàng vạn chiến binh vừa ra khỏi trận mạc, vết thương vừa lên da non, da tái xanh vì sốt rét ta đã phải nhận quyết định phục viên, về vườn! Với hai bàn tay trắng và cái ba lô lẹp xép ta lặng lẽ trở về quê nhà vừa đi cày vừa ôn thi đại học như chưa từng kinh qua một cuộc chiến kinh hoàng mà mọi người đang hoan hỉ tụng ca! Hồi đó, nếu ta không đỗ đại học chắc chắn hôm nay ta cũng giống như thằng Bẩm, thằng bạn cùng tiểu đội, đồng đội cuối cùng của ta còn sống, phải thế chấp cái nhà xập xệ lấy vài trăm triệu để xạ trị chữa bệnh ung thư, di chứng của chất độc da cam…
Không thể đọc tiếp vì hiện lên khắc khoải trong ta những lớp học tồi tàn, rách nát ở vùng cao đói nghèo Tây Bắc hay trong miền nắng gió khắc nghiệt Tây Nguyên bên cạnh những biệt phủ lộng lẫy của bọn tham quan trên mọi miền Tổ quốc!
Không thể đọc tiếp vì dấy lên trong lòng ta sự khinh bỉ đối với những kẻ mới hôm nào còn chửi bới Bảo Ninh và Nỗi buồn chiến tranh sa sả mà hôm đã uốn lưỡi tâng bốc cũng con người ấy, tác phẩm ấy lên tận mây xanh!
Không thể đọc tiếp vì qua từng trang sách ta cay đắng nhận ra cuộc sống hôm nay, mặc dù đã thay đổi nhiều lắm, nhưng về bản chất thì chẳng khác gì hơn 30 năm trước, nếu không muốn nói là tệ hơn!
Và trên hết, không thể đọc tiếp vì nhớ những thằng đồng đội. Nhớ từng khuôn mặt, ánh mắt, thậm chí cả cái nốt ruồi của những thằng tử tế cũng như của những thằng khốn nạn; của những thằng chết trận cũng như những thằng chết vì bệnh tật, thương tích sau chiến tranh; của những thằng vô cùng giầu có vì tham nhũng sau khi rời chốn quan trường cũng như của những thằng đang chết dần chết mòn trong nghèo khổ… giữa thời bình!
Thời của một nền hòa bình mà những thằng lính chiến như ta và đồng đội đã vì nó mà hy sinh tuổi trẻ, hi sinh ước mơ, hy sinh tình yêu để hôm nay cay đắng nhận thấy nó không hề đẹp đẽ và không đáng vì nó mà hy sinh như mình đã từng!
Trong tâm thức ấy, ta đã đọc lại Nỗi buồn chiến tranh và đau đớn nhận thấy nỗi buồn đó hôm nay càng buồn hơn khi nó song hành cùng nỗi đau hòa bình!
Hanoi, 09-12-2025
Dương Nguyên Tường.
Chả hiểu cụ HK và cụ đọc sách kiểu gì mà lại bảo là "ko có quân Mỹ" trong NBCT...
Cha nội này copy motif của tây về, ấn nhét cho bằng được vào nhân vật Việt Nam. Bọn tây khen chỉ vì thấy bộ đội ta cũng bệ rạc như bộ đội tây, nhát chết như bộ đội tây, đĩ điếm cướp giết hiếp như bộ đội tây, phi lý tưởng như bộ đội tây, hút xách như bộ đội tây, đào ngũ xoành xoạch như bộ đội tây.Cụ nào nhắv đến Nhà văn thần tượng Chu Lai của em đấy.
Em thích truyện Nắng đồng bằng của cụ ấy.
Còn truyện NBCT về nhân vật Kiên như là thằng biến thái. Cả triệu bộ đội về vẫn sống và làm việc tốt, hòa nhập với xã hội. Những nhân vật như Kiên lạc loài là rất hiếm, thế mà lại quy nạp thành bộ đội đa phần như vậy. Đúng là : mắt vẩn đục sao thấy trời xanh
Uốn lưỡi cú diều thôi. Vớ vẫn. Làm như mình hắn là đi lính.Thôi cụ ơi, cụ đi lính ngày nào chưa mà chém như thật. BN là cựu CB từng ra trận đấy, cụ cầm súng đc ngày nào chưa? cụ nghe cụ Dương Nguyên Tường, một CCB, một lính chiến thực sự. Sau này là một nhà ngoại giao, là Đại Sứ của Việt Nam tại Brazil viết này. Bài được rút ruột viết ra từ một người trong cuộc nên nó đau, nó thấm. Để xem cụ CCB này thấy cái thật nó thế nào:
"NỖI BUỒN CHIẾN TRANH & NỖI ĐAU HÒA BÌNH
Ta đọc Nỗi buồn chiến tranh của Bảo Ninh năm 1991 sau khi cuốn tiểu thuyết này được giải thưởng văn học. Hồi đó còn đang vật lộn mưu sinh nên chẳng quan tâm mấy đến văn học nghệ thuật nhưng thấy cái tên là lạ, hay hay lại được giải thưởng nên vì tò mò mà đọc thôi.
Nhưng bập vào là đọc một hơi đến sáng luôn. Còn vài chục trang mang lên cơ quan tranh thủ lúc giao ban đọc nốt. Đọc xong gấp lại, ta nhìn quyển sách như nhìn một con quái vật, chửi thầm: mẹ, viết hay thế!
Hồi đó có rất nhiều tiểu thuyết viết về chiến tranh và lính chiến nhưng tuyệt đại đa số viết theo một hướng tuyên truyền định sẵn nên không thật về nội dung, nhạt hoét về nghệ thuật, đọc tức anh ách!
Nỗi buồn chiến tranh khác hẳn! Cứ như là Bảo Ninh, cùng tuổi ta, cũng lính chiến thứ thiệt, không chỉ viết cho hắn mà còn cho riêng ta đồng thời cho tất cả những thằng lính chiến đã chết hay đang sống khắc khoải, ngơ ngác và bàng hoàng sau những tháng năm bom đạn kinh hoàng trở về với đời thường nghiệt ngã.
Những dòng viết về đạn bom, về rừng rú, về lính tráng thật hơn cả thật. Những dòng viết về đời đời hơn cả đời. Còn những dòng viết về tình thì thôi rồi, ngất ngây và đau đớn như bất cứ mối tình thứ thiệt nào!
Tất cả tạo nên một cái nhìn khách quan, thật lòng, đau đớn nhưng nhân văn không chỉ về cuộc sống thời hậu chiến mà còn về cuộc chiến, một cuộc chiến mà Bảo Ninh, ta và rất nhiều đồng đội của ta đã vô tư, hồ hởi, tình nguyện tham gia để rồi chỉ sau vài trận đánh mới nhận ra rằng chém giết lẫn nhau chẳng có gì là vinh quang cả!
Có rất nhiều chi tiết đời thường hấp dẫn và kì quái của những thằng lính chiến không được kể nhưng cũng có rất nhiều chi tiết hư cấu một cách thái quá trong quyển sách này.
Chuyện thường tình thôi vì nếu không hư cấu đã không phải là tiểu thuyết!
Mà đó lại là một tiểu thuyết viết về thân phận con người, cụ thể hơn, thân phận một chiến binh rã rời trở về sau chiến tranh và bàng hoàng thấy cuộc sống mà vì nó mình hi sinh không đẹp như vẫn tưởng. Đã thế cuốn tiểu thuyết này lại xuất hiện vào thời điểm mà ông Đại tướng lừng danh bị điều đi làm Trưởng ban Kế hoạch hóa gia đình và những người lính vừa ra khỏi trận mạc kinh hoàng thì “đầu đường đại tá vá xe, cuối đường trung tá bán chè đỗ đen"
Có lẽ vì thế mà khi nó xuất hiện ở những năm đầu của thời kì “đổi mới” đã được đón nhận một cách đặc biệt bởi những độc giả chân chính và có khả năng cảm thụ cái đẹp đồng thời được nhận giải thưởng văn học một cách rất xứng đáng cả về nội dung và nghệ thuật.
Nhưng cũng chính vì thế mà nó bị lên án, quy chụp và thóa mạ không chỉ bởi những kẻ cuồng tín, ngu si mà bởi cả giới chức và đặc biệt là các “cơ quan chức năng”! Làn sóng lên án tác phẩm này dữ dội và khủng khiếp đến mức Ban tổ chức giải thưởng phải thu hồi giải thưởng và các thành viên, toàn những nhà văn kì cựu, vừa mới hôm qua còn ca ngợi tác phẩm này hết lời hôm nay đã phải nghiêm khắc kiểm điểm trước tổ chức và quay ra phê bình, thậm chí đánh giá Bảo Ninh chẳng ra cái quái gì. Hồi đó, ta đã nhìn mấy tay nhà văn này bằng con mắt khinh bỉ!
Riêng với ta, Nỗi buồn chiến tranh mãi mãi là một tác phẩm hay nhất viết về thân phận người lính trong và sau chiến tranh!
Sau khi đọc Nỗi buồn chiến tranh ta không đọc thêm bất cứ quyển sách văn học nào của Việt Nam đương đại nữa!
Gần đây, thấy cộng đồng mạng dậy sóng sau khi Nỗi buồn chiến tranh được vinh danh là một trong 50 tác phẩm văn học hay nhất sau 1975, lại vì tò mò, ta tìm hiểu và được biết tác phẩm này đã nổi tiếng ở tầm thế giới. Đồng thời ta nhận thấy giới chức và các “cơ quan chức năng” đã có thay đổi căn bản về tư duy và nhận thức khi đánh giá Nỗi buồn chiến tranh là một trong những tác phẩm văn học danh giá của nước nhà. Đây thật sự là tín hiệu đáng mừng!
Nhưng cũng đáng buồn thay khi còn rất nhiều người lên án, thóa mạ và sỉ nhục Nỗi buồn chiến tranh cũng như tác giả của nó y như cách đây 30 năm. Những kẻ ngu si, cuồng tín thì không nói làm gì nhưng đáng nói hơn là trong số đó có cả tướng tá quân đội, giáo sư tiến sĩ và thậm chí cả các văn nhân! Rõ ràng nhận thức của một bộ phận không nhỏ dân chúng xứ này đã bị ai đó đúc bằng một cái khuôn cũ kĩ, bảo thủ và ngu muội của 30 năm trước!
Trong bối cảnh đó ta đọc lại Nỗi buồn chiến tranh.
Có lẽ đọc trong bối cảnh khác, tâm thế khác, điều kiện khác nên chỉ đọc hết một chương ta lại phải dừng lại nghỉ vì không thể đọc tiếp.
Không thể đọc tiếp vì chương này làm ta nhớ cồn cào những cánh rừng Tây Nguyên bạt ngàn che chở ta năm nào nay tan hoang xơ xác, chương kia như làm sống lại những trận đánh thắng có, thua có nhưng trận nào cũng đầy người chết, toàn những người chung dòng máu Việt!
Không thể đọc tiếp vì vừa đọc ta vừa nhớ lại vào tháng 10 năm 1975, cùng hàng vạn chiến binh vừa ra khỏi trận mạc, vết thương vừa lên da non, da tái xanh vì sốt rét ta đã phải nhận quyết định phục viên, về vườn! Với hai bàn tay trắng và cái ba lô lẹp xép ta lặng lẽ trở về quê nhà vừa đi cày vừa ôn thi đại học như chưa từng kinh qua một cuộc chiến kinh hoàng mà mọi người đang hoan hỉ tụng ca! Hồi đó, nếu ta không đỗ đại học chắc chắn hôm nay ta cũng giống như thằng Bẩm, thằng bạn cùng tiểu đội, đồng đội cuối cùng của ta còn sống, phải thế chấp cái nhà xập xệ lấy vài trăm triệu để xạ trị chữa bệnh ung thư, di chứng của chất độc da cam…
Không thể đọc tiếp vì hiện lên khắc khoải trong ta những lớp học tồi tàn, rách nát ở vùng cao đói nghèo Tây Bắc hay trong miền nắng gió khắc nghiệt Tây Nguyên!
Không thể đọc tiếp vì dấy lên trong lòng ta sự khinh bỉ đối với những kẻ mới hôm nào còn chửi bới Bảo Ninh và Nỗi buồn chiến tranh sa sả mà hôm đã uốn lưỡi tâng bốc cũng con người ấy, tác phẩm ấy lên tận mây xanh!
Và trên hết, không thể đọc tiếp vì nhớ những thằng đồng đội. Nhớ từng khuôn mặt, ánh mắt, thậm chí cả cái nốt ruồi của những thằng tử tế cũng như của những thằng khốn nạn; của những thằng chết trận cũng như những thằng chết vì bệnh tật, thương tích sau chiến tranh; của những thằng vô cùng giầu có vì tham nhũng sau khi rời chốn quan trường cũng như của những thằng đang chết dần chết mòn trong nghèo khổ… giữa thời bình!
Trong tâm thức ấy, ta đã đọc lại Nỗi buồn chiến tranh và đau đớn nhận thấy nỗi buồn đó hôm nay càng buồn hơn khi nó song hành cùng nỗi đau hòa bình!
Hanoi, 09-12-2025
Dương Nguyên Tường.
Cụ mới đi được 1/2 về cái hội chứng HÂP & NBCT thôi.
Cụ viết tiếp đi.Cụ mới đi được 1/2 về cái hội chứng HÂP & NBCT thôi.
Thôi ạ.
Là một người lính, tôi nói thẳng: đây là một kiểu ngụy biện ngu xuẩn, có tính toán và có chủ ý, chứ không phải là “góc nhìn khác biệt” hay “tư duy phản biện” gì cho sang.Mời các cụ đọc một số nhận xét, bình luận liên quan đến NBCT của nhà văn Trần Thanh Cảnh:
Em hoàn toàn nhất trí với các ý kiến của nhà văn này.
Dưới đây là một bản phản biện trực diện, sắc nhưng giữ lý trí, phù hợp đăng diễn đàn:
Viết hay quá, cụ ạ. Còn bài của cụ books kia em thấy dài, lan man, nhiều cái lạc đề, lời lẽ thì kiểu trịch thượng, đao to búa lớn, chụp mũ... Nói chung là... chán ngán... Hy vọng "thực tế cuộc sống có thể giải độc đc cho" cụ ấy...
e sẽ ko sa đà vào công kích cá nhân tham gia diễn đàn.
