(Tiếp)
Đạn pháo Krasnopol là loại đạn dẫn đường bằng laser, và đã trải qua một số đợt cải tiến thiết kế để phù hợp hơn với điều kiện chiến trường tại Ukraine. Loại đạn này kế thừa công nghệ lần đầu được lực lượng Liên Xô triển khai tại Afghanistan nhằm biến pháo cối 240mm 2S4 thành một vũ khí chống công sự có độ chính xác cao.
Phiên bản Krasnopol cỡ 152 mm có tầm bắn từ 20–25 km, và có thể tấn công các mục tiêu đang di chuyển với vận tốc lên tới 36 km/h. Đầu đạn nặng 20 kg, trong đó chứa 6 kg thuốc nổ mạnh, khiến nó trở thành một loại vũ khí hiệu quả và khó bị đối phương khắc chế.
Bên cạnh đó, vào tháng 4 năm 2024, tập đoàn quốc phòng Nga Rostec báo cáo rằng các pháo tự hành Msta 2S19 phiên bản mới đã được trang bị hệ thống điều khiển hỏa lực kỹ thuật số, cho phép nhận dữ liệu chỉ thị mục tiêu trực tiếp từ máy bay không người lái (UAV). Tuy nhiên, những tuyên bố này cần được đánh giá một cách thận trọng — bởi năng lực như vậy chỉ hữu ích nếu pháo bắn đạn dẫn đường, ám chỉ rằng Nga có tham vọng biến một số pháo tự hành Msta thành hệ thống có thể nhận mục tiêu trực tiếp từ UAV Orlan-30, qua đó bỏ qua khâu điều phối của Đại đội Trinh sát Pháo binh và chỉ huy.
Kết luận
Tổng thể, pháo binh Nga đã trải qua một quá trình tiến hóa trong suốt cuộc chiến tại Ukraine – từ một cỗ máy dựa vào hỏa lực dồn dập quy mô lớn để tiêu diệt mục tiêu, nay buộc phải chuyển mình trở nên tinh gọn và chính xác hơn nhằm thích nghi và tồn tại. Những kinh nghiệm thu được tại Ukraine chắc chắn sẽ dẫn đến các cải cách học thuyết sâu rộng hơn, đồng nghĩa với việc các lực lượng phương Tây cần chuẩn bị đối mặt với những vũ khí và chiến thuật, kỹ thuật, quy trình tác chiến (TTPs) tương tự nếu xảy ra xung đột với Nga trong tương lai.
Một điều đã rõ ràng là Nga hiện có khả năng phát hiện và tấn công pháo lựu của Ukraine ở quy mô lớn – chỉ riêng số liệu về đạn tuần kích Lancet cũng đã cho thấy khả năng nhắm mục tiêu chính xác vào từng phương tiện đơn lẻ ở cấp chiến thuật là rất đáng kể.
Cũng cần phải lưu ý, dù chỉ ngắn gọn, rằng Nga vẫn duy trì khả năng tiến hành các đòn pháo kích quy mô lớn, tấn công các mục tiêu diện rộng với sự tham gia của nhiều khẩu đội pháo và các loại pháo khác nhau. Do đó, không nên cho rằng việc tập trung vào phản pháo sẽ làm giảm khả năng chi viện hỏa lực quy mô lớn của lực lượng mặt đất trong các chiến dịch tấn công hoặc phòng thủ.
Khả năng duy trì hỏa lực quy mô lớn chủ yếu phụ thuộc vào hậu cần và năng lực công nghiệp quốc phòng. Hiện nay, ngành công nghiệp quốc phòng Nga đang tăng quy mô sản xuất đạn dược, và có thể đã rút ra nhiều bài học về cách tăng khả năng sống sót của chuỗi cung ứng, điều này có nghĩa là Nga có thể duy trì sức bền tốt hơn trước các nỗ lực phá hoại hậu cần từ phía phương Tây.
Quy trình tác chiến phản pháo của Nga hiện nay có vẻ đã được tinh chỉnh đáng kể, với trọng tâm lớn đặt vào giai đoạn phát hiện mục tiêu. Khả năng truyền dữ liệu giữa các phương tiện trinh sát và sở chỉ huy pháo binh có thể sẽ được cải thiện trong tương lai gần nhờ vào tự động hóa và kết nối dữ liệu, như đã gợi ý qua việc triển khai hệ thống Planshet-A. Điều này sẽ giúp rút ngắn thời gian phản ứng của Nga trong tác chiến phản pháo – dù cần lưu ý rằng hiện tại trong một số tình huống, tốc độ phản ứng của họ đã rất nhanh.
Ngoài ra, đã có bằng chứng cho thấy sự kết nối trực tiếp giữa máy bay không người lái (UAV) và pháo lựu, mở ra khả năng xuất hiện một phương thức tác chiến phản pháo mới: trong đó, mỗi khẩu pháo hoạt động đơn lẻ được gán một UAV và một cơ số đạn dẫn đường, cho phép tự phát hiện và tiêu diệt các khẩu pháo đối phương một cách linh hoạt.
Về phía Ukraine, họ đã thể hiện khả năng tốt trong việc phát hiện và tấn công các hệ thống radar phản pháo cỡ lớn, buộc Nga phải thay đổi cách sử dụng các radar này và chuyển sang các hệ thống nhỏ hơn, dù năng lực có thể kém hơn. Điều này cho thấy vẫn tồn tại những điểm yếu trong hệ sinh thái phản pháo của Nga – và đó là các điểm có thể bị khai thác. Tuy nhiên, cần thận trọng khi đánh giá điều này.
Lực lượng lục quân Nga hiện đang bị cuốn vào cuộc chiến kéo dài, phải đối mặt với một đối thủ linh hoạt và thường xuyên thay đổi. Sau khi chiến tranh tại Ukraine kết thúc, nhiều khả năng Nga sẽ tái cấu trúc lại năng lực tác chiến thông thường và xem xét lại cách sử dụng lực lượng của mình. Thực trạng hiện tại phản ánh một quân đội đã chịu tổn thất lớn và không thể khai thác hết các năng lực công nghệ mà họ đang có. Vì thế, hoàn toàn có cơ sở để cho rằng nhiều điểm yếu hiện nay sẽ được khắc phục, ít nhất là một phần, trước khi Nga tính đến một cuộc chiến khác trong tương lai. Do đó, việc tiếp tục theo dõi sát sao và hỗ trợ cho hoạt động tình báo pháo binh là hết sức quan trọng./.